Poważna awaria sieci energetycznej na Bałkanach

Czarnogóra, Bośnia i Hercegowina oraz duża część adriatyckiego wybrzeża Chorwacji, a także Albanii nadal bez prądu. To efekt poważnej awarii sieci energetycznej na Bałkanach wywołanej przez wysokie temperatury przekraczające 40 stopni Celsjusza.  „Prawie całe terytorium Czarnogóry jest pozbawione prądu z powodu awarii sieci” – informuje krajowy dystrybutor CEDIS na swojej stronie na Facebooku. Od godzin południowych bez elektryczności pozostają również Sarajewo, Banja Luka i Mostar w Bośni. Lokalne media donoszą o przerwach w dostawie prądu w całej Bośni. Chorwacki operator energetyczny HEP stwierdziło w oświadczeniu, że brak prądu w niektórych częściach kraju jest spowodowany „międzynarodowymi zakłóceniami, które dotknęły kilku krajów”. „Prowadzimy analizę sytuacji z operatorami systemów w sąsiednich krajach w celu ustalenia przyczyny” – czytamy w oświadczeniu.Przerwy w dostawie elektryczności odnotowano również w Albanii, gdzie bez prądu pozostaje Tirana. Miejscowe media twierdzą, że przyczyną jest awaria stacji transformatorowej w Czarnogórze. O awarii informuje również ambasada Polski w Chorwacji: „Z powodu braku prądu nie działa sygnalizacja świetlna, co powoduje utrudnienia w ruchu. Prosimy o stosowanie się do komunikatów lokalnych służb i zachowanie ostrożności” – podkreślono we wpisie w mediach społecznościowych.

Read more

Orbán ostro o Europejskiej Partii Ludowej

Węgierski premier w niezwykle ostrych słowach zaatakował przywódcę Europejskiej Partii Ludowej Manfreda Webera. Z kontekstu rozmowy wynika, że ma żal o nakładanie kolejnych unijnych kar na Węgry między innymi za łamanie praworządności. Viktor Orbán tradycyjnie spotkał się z dziennikarzem węgierskiego, państwowego Radia Kossuth. Pytany o ostatnie sankcje, jakie przed kilkunastoma dniami dotknęły Węgry przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej zaatakował w niezwykle ostry sposób szefa największej frakcji w europarlamencie. “Przewodniczący Europejskiej Partii Ludowej Manfred Weber jest starym i najgorszym wrogiem Węgier, Ursula von der Leyen jest w porównaniu z nim taką ministrantką w kościele” – powiedział Viktor Orbán. Węgierski premier wskazał także najważniejsze zadania nadchodzącej węgierskiej prezydencji spośród priorytetów jakie w tym tygodniu oficjalnie zaprezentowano. Orbán powiedział, że chciałby przyspieszyć członkostwo Serbii w Unii, zmniejszać obciążenia podatkowe w Europie, wspierać rodziny a także konkurencyjność europejskiej gospodarki. Węgry obejmą przewodnictwo w Unii Europejskiej od pierwszego lipca. Swoją prezydencję będą promować kontrowersyjnym hasłem “Make Europe great again”.

Read more

Czechy chcą wysłać swojego astronautę w kosmos

Czechy mogą mieć w kosmosie swojego astronautę. Rząd w Pradze zapowiedział, że dołoży wszelkich starań, aby w ciągu pięciu lat w przestrzeni kosmicznej znalazł się Aleš Svoboda należący do wąskiego grona rezerwowych astronautów Europejskiej Agencji Kosmicznej. Aleš Svoboda jest wojskowym pilotem, który przed dwoma laty przeszedł kilkuetapową rekrutację w Europejskiej Agencji Kosmicznej. „To pozytywny, inspirujący wzór. Musimy wykorzystać ten sukces” – zaznaczył czeski premier Petr Fiala. Narodowy program „Czeska droga do kosmosu” ma być impulsem dla rozwoju nauki i edukacji, a także sektorów gospodarki o wyższej wartości dodanej. Według szefa rządu, Czechy mają realny potencjał w technologiach kosmicznych. Czeski astronauta jeszcze w tym roku rozpocznie serię szkoleń. „Moim priorytetem jest, aby misja była jak najbardziej efektywna dla Republiki Czeskiej i aby została dobrze przygotowana. Podejmowane są już konkretne kroki” – powiedział Aleš Svoboda. Svoboda może zostać drugim Czechem w kosmosie. W 1978 roku lot na pokładzie radzieckiego statku Sojuz 28 odbył Vladimír Remek. Został tym samym pierwszym w kosmosie człowiekiem pochodzącym spoza Stanów Zjednoczonych lub Związku Radzieckiego.

Read more

Umowa UE z Ukrainą w transporcie drogowym została przedłużona

Umowa Unii Europejskiej z Ukrainą w transporcie drogowym została przedłużona do czerwca przyszłego roku. W nowych regulacjach jest klauzula bezpieczeństwa, która jest ważna dla Polski. Przeciwko tej umowie protestowali przez wiele miesięcy polscy transportowcy na granicy z Ukrainą. Teraz jest zapis, że jeśli dojdzie do zakłócenia sytuacji w którymś z państw członkowskich, przepisy w tym kraju będą zawieszane. Zakłóceniom na rynkach w krajach frontowych mają zapobiec też inne bezpieczniki – poinformowała komisarz do spraw transportu Adina Valean. „Przewoźnicy muszą mieć przy sobie dokumenty zezwalające na przykład na przewóz międzynarodowy. Muszą też wykazać, że operacje bez ładunki są bezpośrednio związane z tranzytem lub operacją dwustronną” – wyjaśniła unijna komisarz.  Polska jest zadowolona ze zmian w umowie. Rzeczniczka ministerstwa infrastruktury Anna Szumańska powiedziała, że została spełniona większość postulatów Warszawy. Podkreśliła, że nowe zapisy wzmacniają mechanizmy kontrolne.  Unijno-ukraińska umowa została uzgodniona po raz pierwszy kilka miesięcy po napaści Rosji na Ukrainę – w czerwcu 2022 roku. Unia utworzyła wtedy tak zwane korytarze solidarnościowe, by pomóc Ukrainie w eksporcie przede wszystkim zboża po zablokowaniu przez Rosję portów na Morzu Czarnym. Choć teraz Kijów z części portów może ponownie korzystać, by eksportować swoje towary, to nadal unijne korytarze solidarnościowe są kluczowe dla dostaw na Ukrainę paliwa i pomocy humanitarnej. Od czasu podpisania umowy Ukraina zwiększyła o dwie trzecie wartość eksportu do Unii. Według komisarz do spraw transportu to porozumienie przyniosło też korzyści unijnym krajom, które zwiększyły wielkości swoich przewozów na Ukrainę, w tym Polska.  Wiceminister infrastruktury Ukrainy Serhij Derkacz, który był dziś w Brukseli powiedział, że w przyszłości Kijów będzie dążyć do podpisania trwałego porozumienia transportowego między Unią a Ukrainą, by mogła się ona bardziej zintegrować z jednolitym rynkiem. Jednak najpierw, jak zastrzega Komisja, Ukraina musi spełnić unijne reguły.

Read more

Serbia grozi opuszczeniem Euro 2024

Szef serbskiego związku piłki nożnej zapowiedział, że jeśli Chorwacja i Albania nie zostaną ukarane za wybryki swoich kibiców na wczorajszym meczu, to drużyna Serbii może się wycofać z mistrzostw Europy w piłce nożnej. Wczoraj kibice obu krajów skandowali antyserbskie hasła. Do apogeum antyserbskich okrzyków doszło na pół godziny przed końcem wczorajszego meczu między Chorwacją a Albanią. Kibice obu krajów są ze sobą zaprzyjaźnieni, łączy ich również niechęć do Serbii. W sześćdziesiątej minucie spotkania spora grupa fanów obu reprezentacji wznosiła okrzyki „Zabij Serba”. Serbska federacja piłki nożnej od razu złożyła protest do UEFA. Prezes serbskiej organizacji Jovan Szurbatović powiedział na antenie tamtejszej telewizji publicznej, że jeśli europejska federacja nie ukarze obu krajów, to Serbowie zapewne wycofają się z mistrzostw. Jednocześnie dodał, że prawdopodobnie jakieś kary zostaną nałożone, bo UEFA już reagowała na antyserbskie wystąpienia. Miał na myśli usunięcie z mistrzostw kosowskiego dziennikarza, który fanom z Serbii pokazał symbol dwugłowego orła- oznaczający Wielką Albanię.Wczorajszy mecz przyjaźni między Chorwacją a Albanią zakończył się remisem. Dziś reprezentacja Serbii w Monachium będzie grać ze Słowenią.

Read more

Najbardziej zacięte wybory od lat: Szkocka Partia Narodowa ogłasza program

Chcą, by Szkocja była niepodległa. I by wróciła do Unii. Ale politycy Szkockiej Partii Narodowej w ogłoszonym właśnie programie akcentują tym razem inne kwestie. Ich pozycja jest zagrożona. Badania pokazują, że w Szkocji to będą wyjątkowo zacięte wybory. W całym Królestwie sondaże od lat sugerują, że pewne zwycięstwo odniesie Partia Pracy, odsuwając od władzy Konserwatystów. Ale w Szkocji wyścig jest zacięty. Dominująca do niedawna SNP wydaje się słabnąć, a po dekadzie bycia w odwrocie szkoccy Labourzyści, przeciwni niepodległości, odrabiają straty. Wiele sondaży wskazuje, że w lipcu to szkocka Partia Pracy wyśle do Izby Gmin najwięcej posłów. “Te wybory odbędą się w czasie, gdy wielu ludzi cierpi. COVID pozostawił blizny, kryzys kosztów życia sprawia, że Szkoci martwią się przyszłością” – mówił lider SNP John Swinney ogłaszając program. W programie -zwanym w Królestwie “manifestem wyborczym” – postulat niepodległości jest nadal na pierwszej stronie. Ale tym razem lider ugrupowania rozkłada akcenty inaczej, niż jego poprzednicy. “Ludzie teraz martwią się raczej innymi kwestiami -przynajmniej na razie. SNP to wyczuwa i zaczyna mówić o codziennych problemach” – podkreśla w rozmowie z Polskim Radiem dr Jonathan Parker, politolog z uniwersytetu w Glasgow. SNP rządzi w parlamencie regionalnym od 2007 roku. Wybory powszechne na terenie Szkocji wygrywa natomiast od 2015 r. Część Szkotów jest tym zmęczona. W dodatku ugrupowanie przeszło ostatnio wiele wewnętrznych turbulencji. Najpierw odeszła charyzmatyczna Nicola Sturgeon.Namaszczony przez nią Humza Yousaf nigdy nie dorównał jej popularnością.Od czasu rozpadu układu ze szkockimi Zielonymi i przejęcia władzy nad partią przez John Swinneya, ugrupowanie mniej akcentuje kwestię niepodległości. Na ruchliwej Buchanan Street w Glasgow, największym mieście kraju, trudno znaleźć kogoś, kto nie martwi się stanem opieki zdrowia. Wszyscy przechodnie pytani przez korespondenta Polskiego Radia o największe problemy, wymienili właśnie sytuację w szpitalach i przychodniach. “Po prostu nie ma pieniędzy. NHS To wspaniała rzecz, pod warunkiem, ze działa jak należy. Tyle, że już od lat nie działa” – podkreślał pan Douglas. Niepodległość? Douglas nadal jej chce, ale przyznaje, że to kwestia dalszej przyszłości. Ochrona NHS (służby zdrowia) przed prywatyzacją i deklaracja, że SNP będzie żądać od nowego rządu…

Read more

Francja: oburzenie po antysemickiej napaści na 12-letnią dziewczynkę

We Francji oburzenie mediów i klasy politycznej wywołała brutalna, antysemicka napaść na 12-letnią dziewczynkę. Doszło do niej kilka dni na temu na obrzeżach Paryża. Ofiara została zgwałcona i pobita przez trzech rówieśników, a jedną z przyczyn miało być jej żydowskie pochodzenie.  „Bulwersująca”, „mrożąca krew w żyłach” – tak o napaści, do której doszło w ubiegłą sobotę w podparyskim Courbevoie piszą francuskie media. 12-letnia ofiara tłumaczy, że została siłą zaprowadzona do opuszczonego budynku, pobita i zbiorowo zgwałcona. Napaść została sfilmowana przez jednego z trzech sprawców, którzy są w wieku od 12 do 13 lat. Podczas ataku nastolatkowie grozili dziewczynce śmiercią, zarzucając jej ukrywanie swoich żydowskich korzeni, i nazywając ją „wstrętną Żydówką”. Sprawcy zostali zatrzymani dzięki nagraniom z monitoringu. Wśród postawionych im zarzutów jest gwałt i przemoc na tle religijnym. Napaść z Courbevoie stała się tematem trwającej kampanii parlamentarnej. Zdarzenie potępili politycy z różnych partii, w tym liderzy radykalnej lewicy, którzy są oskarżani przez rząd i prawicę o podsycanie antysemityzmu.  Na sprawę zareagował też Pałac Elizejski. Na wniosek prezydenta Macrona w tym tygodniu we wszystkich szkołach odbędą się godzinne zajęcia na temat walki z antysemityzmem i rasizmem.  W pierwszym kwartale we Francji odnotowano 366 antysemickich czynów. To wzrost o 300 procent w porównaniu z tym samym okresem w ubiegłym roku.

Read more

W Anglii i Walii znikają puby

W Anglii i Walii znikają puby. Z najnowszych statystyk wynika, że wiele arcybrytyjskich lokali ma problemy finansowe. Trochę nadziei przynosi Euro 2024. Każdego miesiąca na zawsze drzwi zamyka 80 pubów. Tak było w pierwszym kwartale. To o połowę więcej, niż rok wcześniej. Najgorzej jest w Walii i w północno-zachodniej Anglii. To dane z raportu Altus Group, badającej rynek komercyjnych nieruchomości. Powody? Rosną ceny energii. Wielu Brytyjczyków ostatnio zaciska pasa i rezygnuje z pinty w lokalnym pubie. Niedawno zrzeszenie szefów pubów i browarów wykorzystało fakt, że trwa kampania wyborcza. I napisało list otwarty do głównych partii z prośbą o pomoc: obniżkę podatków i akcyzy. Są jednak powody do optymizmu. Po pierwsze, ekonomiści spodziewają się, że piłkarskie mistrzostwa Europy wpłyną korzystnie na stan kas w pubach. Pewnie bardziej w Londynie i Manchesterze, niż Cardiff i Swansea, bo Walijczycy w turnieju nie grają. Organizacja UK Hospitality UK ocenia jednak że w całym Królestwie, a więc także w Szkocji i Irlandii Północnej, dodatkowy zastrzyk finansowy może wynieść ponad 300 milionów funtów. A gdyby Anglia dotarła do finału? Szacunki idą w gorę, do ok. 800 milionów. W analizie nie znalazło się jakoś miejsce na scenariusz, w którym do finału dochodzą Szkoci. Po drugie, można się też pocieszać, że w Anglii i Walii nadal jeszcze trochę pubów zostało. Jest ich prawie 40 tysięcy.

Read more

Premier D. Tusk w Luksemburgu

Członkowie Rady Europejskiej są bardzo blisko porozumienia w sprawie najważniejszych stanowisk w Unii Europejskiej – zapewnił w Luksemburgu premier Donald Tusk.  “Cieszę się, że wszyscy członkowie dzielą te same wartości, jeśli chodzi o pomoc Ukrainie i walkę z atakami hybrydowymi na granicach” – mówił szef rządu na wspólnej konferencji prasowej po spotkaniu z premierem Luksemburga. Polski premier podkreślił, że najwyższe stanowiska prawdopodobnie obejmą Ursula vor der Leyen, António Costa i Kaja Kallas. “Jestem przekonany, że przywódcy podejmą konkretne decyzje w przyszłym tygodniu, podczas oficjalnego spotkania Rady Europejskiej” mówił Donald Tusk. Do tej pory przywódcy 27-mki nie uzgodnili, kto stanie na czele Komisji Europejskiej, Rady Europejskiej i unijnej dyplomacji. Kandydatką centroprawicy jest Ursula von der Leyen, która ma być przewodniczącą Komisji na drugą kadencję. Centrolewica popiera byłego premiera Portugalii Antonio Costę na przewodniczącego Rady Europejskiej, a liberałowie premier Estonii Kaję Kallas na szefową unijnej dyplomacji.Premier Luksemburga Luc Frieden powiedział z kolei, że jego kraj chce rozwijać współpracę z Polską w zakresie obronności. Podkreślił, że obydwa kraje już współpracują w zakresie gospodarczym. Zwrócił uwagę, że obronność jest istotna dla wszystkich naszych krajów i to nigdy nie jest odpowiedzialność jednego kraju. “Luksemburg zamierza zwiększyć wydatki na obronność w najbliższych latach, o czym dokładnie poinformuję podczas szczytu NATO w lipcu w Waszyngtonie” – mówił Luc Frieden. Premier Luksemburga zaznaczył, że obronność małego państwa jest uzależniona od solidarności innych krajów sojuszniczych i dlatego Luksemburg jest wdzięczny za to, co Polska robi wspólnego bezpieczeństwa krajów NATO. “Jednak nie możemy tego zrzucać na barki innych” – podkreślił Luc Frieden. Jak wynika z raportu opublikowanego przez kwaterę główną Sojuszu Północnoatlantyckiego, 23 kraje NATO przeznaczają na obronę wymagane co najmniej 2 procent swojego PKB. To rekordowa liczba. Polska pozostaje liderem rankingu już drugi rok z rzędu z wydatkami na poziomie 4,12 procent PKB.

Read more

Francja: K. Mbappé wzywa młodzież do głosowania przeciwko skrajnym partiom

Najsłynniejszy francuski sportowiec zabrał głos w sprawie wyborów parlamentarnych we Francji. Piłkarz Kylian Mbappé wezwał młodzież do głosowania przeciwko skrajnym partiom. Szanse na zwycięstwo w wyborach, które odbędą się za dwa tygodnie, mają szanse zarówno narodowcy, jak i koalicja, którą tworzą między innymi skrajnie lewicowe formacje.  Kylian Mbappé odniósł się do sytuacji politycznej we Francji przed pierwszym meczem reprezentacji na piłkarskich mistrzostwach Europy w Niemczech. “To kluczowy moment w historii naszego kraju. Euro jest ważne dla naszej kariery, ale jesteśmy przede wszystkim obywatelami, nie możemy być oderwani od otacząjącego nas świata, tym bardziej, gdy dotyczy to naszego kraju” – powiedział kapitan Trójkolorowych. Podkreślił, że decydującą rolę w wyborach, które odbędą się za dwa tygodnie, może odegrać młodzież. “Ekstremiści są u progu władzy. Dlatego wzywam młodych do oddania głosu. Mam nadzieję, że 7 lipca będę mógł nadal być dumny z noszenia tej koszulki” – stwierdził Kylian Mbappé.  Głos w sprawie zabrali też napastnicy Marcus Thuram i Ousmane Dembelé, którzy otwarcie wezwali do głosowania przeciwko skrajnej prawicy. Piłkarze zignorowali tym samym zalecenia władz francuskiego futbolu, które apelowały o zachowanie neutralności. Obserwatorzy zwracają uwagę, że takie zaangażowanie w politykę ze strony piłkarzy kadry narodowej jest bezprecedensowe.  Do mobilizacji przeciwko skrajnej prawicy wzywają też inni sportowcy, który opublikowali apel w tej sprawie na łamach dziennika “L’Equipe”. Wśród sygnatariuszy są między innymi byli tenisiści Marion Bartoli i Jo-Wilfried Tsonga, sprinterka Marie-José Perrec i skipper François Gabart.

Read more