Do Polski wróciły kolejne obrazy utracone podczas II wojny światowej

Polska odzyskała kolejne straty wojenne. Do zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie powrócił obraz “Portret starszego mężczyzny w peruce, z laską” Godfrieda Schalckena, a do Muzeum Narodowego w Lublinie “Widok na morze” szkoły Claude’a Josepha Verneta. „Oba te obrazy zostały skradzione przez Niemców, są stratami wojennymi właśnie z tych muzeów i oba zostały znalezione w ten sam sposób – natknęliśmy się na te obrazy na aukcjach w Niemczech i Monako. Udowodniliśmy, że oba te obrazy były w inwentarzach i w kolekcjach tych instytucji przed wojną i w czasie wojny i są po prostu polską własnością” – powiedział minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gliński. Podczas prezentacji dzieł w Muzeum Narodowym w Warszawie szef resortu kultury podkreślił, że w wyniku drugiej wojny światowej Polska straciła ponad pół miliona ruchomych dzieł sztuki. Przypomina o tym prowadzona przez resort kampania “Puste Ramy”. „Z jednej strony pokazuje ona straszliwą stratę i wyrwę, jakiej Polska doznała w czasie II wojny światowej zarówno od Niemców, jak i od Rosjan, a z drugiej strony pokazuje pracę rewindykacyjną, ponieważ cały czas straty wojenne do Polski wracają” – powiedział Piotr Gliński. Dzieło holenderskiego malarza Godfrieda Schalckena “Portret starszego mężczyzny w peruce, z laską” zostało utracone z polskich zbiorów podczas okupacji niemieckiej w czasie drugiej wojny światowej, najprawdopodobniej po upadku Powstania Warszawskiego w 1944 roku. Dyrektor instytucji Łukasz Gaweł podkreślił, że to wyjątkowo cenny obraz – jeden z pierwszych zakupionych do kolekcji w 1862 roku na aukcji w Kolonii. Losy tego dzieła były długo nieznane, aż do listopada 1972 roku, kiedy obraz pojawił się na sprzedaży w domu aukcyjnym Dorotheum w Wiedniu. Był to punkt zwrotny w jego historii, choć nadal pozostawał utracony dla Polski. W 2022 roku “Portret starszego mężczyzny w peruce, z laską” został ponownie odnaleziony na aukcji w Niemczech. W odpowiedzi na starania polskiego resortu kultury i przekazanie wniosku restytucyjnego ze szczegółową dokumentacją pochodzenia obrazu ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie, obraz został wycofany z planowanej sprzedaży. W czerwcu 2023 roku dotychczasowy posiadacz zdecydował się dobrowolnie zwrócić dzieło na rzecz polskiego Skarbu Państwa i przekazać je do…

Read more

Ukraina: Sztab Generalny Sił Zbrojnych o sytuacji na froncie

Ukraińscy żołnierze przeszli szkolenie w zakresie usuwania amunicji wybuchowej. Jak informuje Sztab Generalny Sił Zbrojnych, miało ono na celu unieszkodliwianie min, amunicji i innych materiałów wybuchowych, stanowiących jedno z największych zagrożeń dla bezpieczeństwa ludności cywilnej. Miny stanowią jedną z największych przeszkód dla ukraińskich żołnierzy, próbujących odzyskać okupowane przez Rosjan tereny. Szkolenie zostało przeprowadzone przez ekspertów z Wielkiej Brytanii, która podarowała Ukrainie między innymi wykrywacze metalu, pozwalające na szybkie unieszkodliwianie niebezpiecznych przedmiotów pod powierzchnią ziemi.  Wielka Brytania zapewniła Ukrainie niezbędny sprzęt i szkolenia, by poprawić umiejętności żołnierzy w zakresie usuwania min. Pomoc objęła ponad 1500 zestawów do usuwania materiałów wybuchowych.  Wielka Brytania pozostaje w pełni zaangażowana we wspieranie Ukrainy. Do końca 2023 roku przeznaczy ponad 2 miliardy 300 milionów dolarów na dalszą pomoc wojskową. Amunicja i inny sprzęt trafią na Ukrainę w najbliższych miesiącach. Dalsze wsparcie Ukrainy zapewnił też prezydent Andrzej Duda. Pomimo sporu z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim po przedłużeniu przez Polskę embarga na import ukraińskich produktów rolnych, Andrzej Duda zapewnił, że Ukraina może liczyć na dalsze wsparcie Polski w zakresie dostaw sprzętu wojskowego. 

Read more

Belgia – cmentarze i pomniki z I wojny światowej wpisane na Listę UNESCO

139 cmentarzy i pomników z I wojny światowej w Belgii i we Francji zostało wpisanych na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Przed pięcioma laty wniosek w tej sprawie został odrzucony. To ukoronowanie dobrej współpracy obu krajów i wieloletnich zabiegów – skomentowała belgijska minister spraw zagranicznych.  Obszar z miejscami wpisanymi na listę rozpościera się od północnej Belgii po wschodnią Francję. Ze 139 cmentarzy wojskowych, nekropolii i miejsc pamięci 43 znajduje się w Belgii. Wśród nich słynna Brama Menin w miejscowości Ypres. To tam od 1928 roku o 20.00 belgijscy strażacy grają capstrzyk Last Post upamiętniający poległych w czasie I wojny światowej. Przerwali tylko na czas II wojny światowej. W Ypres stoczono jedne z najkrwawszych bitew i tam po raz pierwszy użyto gazu bojowego – iperytu, od nazwy miasta. 

Read more

Polska: msza beatyfikacyjna rodziny Ulmów

W Markowej na Podkarpaciu odprawiono przed południem Mszę Świętą beatyfikacyjną rodziny Ulmów. Aktu beatyfikacji dokonał kardynał Marcello Semeraro, prefekt Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych i wysłannik papieża Franciszka. Liturgię koncelebrowało blisko 900 księży i ponad 60 biskupów z Polski i zagranicy. Po raz pierwszy w historii Kościoła na ołtarze wyniesiona została cała rodzina. Józef, Wiktoria oraz ich siedmioro dzieci zostali zamordowani w 1944 roku przez Niemców za ukrywanie ośmiorga Żydów z rodzin Goldmanów, Grünfeldów i Didnerów. W homilii kardynał Marcello Semeraro podkreślił heroiczną postawę rodziny Ulmów. “Gest przyjęcia Żydów przez rodzinę Ulmów oznaczał “tak” dla woli Bożej” – mówił w homilii. Duchowny przypomniał, że pod koniec 1942 roku Józef i Wiktora Ulmowie otworzyli drzwi swego domu dla ośmiorga Żydów, prześladowanych przez niemieckich nazistów. Byli to Saul Goldman z dorosłymi synami Baruchem, Mechelem, Joachimem i Mojżeszem, a także Gołda Grünfeld oraz Lea Didner z małoletnią córką Reszlą. “Dom Ulmów stał się tą gospodą, w której był goszczony i doświadczył opieki pogardzany, odrzucony i śmiertelnie ranny człowiek” – powiedział papieski wysłannik. “Byłoby błędem, gdyby dzień beatyfikacji rodziny Ulmów posłużył jedynie przywołaniu na myśl terroru i okrucieństw dokonanych przez ich oprawców, nad którymi ciąży już osąd historii” – podkreślił kardynał Marcello Semeraro. Jak dodał, Kościół chce, by dzień beatyfikacji polskich męczenników był dniem radości. “Ponieważ słowa Ewangelii spisane na papierze stały się dla nas przeżywaną rzeczywistością, która jaśnieje w chrześcijańskim świadectwie małżonków Ulmów i w męczeństwie nowych błogosławionych” – powiedział prefekt Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych. Na uroczystości obecni byli także przedstawiciele polskich władz w tym prezydent Andrzej Duda z małżonką Agatą Kornhauser-Dudą. Podczas przemówienia prezydent podkreślił, że beatyfikacja rodziny Ulmów ma duchowy i narodowy wymiar. “Dzisiejsza uroczystość ma głęboki wymiar duchowy związany z naszymi przekonaniami religijnymi, naszą wiarą, naszymi także zobowiązaniami z tej wiary wynikającymi” – mówił Andrzej Duda. Jak zaznaczył, beatyfikacja Ulmów ma także ważny wymiar państwowy, bo podkreśla prawdę historyczną o czasach niemieckiej, hitlerowskiej okupacji polskich ziem w czasie II wojny światowej. Prezydent podziękował też papieżowi Franciszkowi za doprowadzenie do aktu beatyfikacji. Andrzej Duda podkreślił, że świadectwo beatyfikowanej dziś rodziny Ulmów jest najbardziej…

Read more

A. Blinken: widzimy postępy ukraińskiej kontrofensywy

Sekretarz stanu USA Antony Blinken powiedział, że Stany Zjednoczone widzą postępy ukraińskiej kontroofensywy. Mówił w Kijowie, że odwiedza Ukrainę, by pokazać długoterminowe i mocne wsparcie dla kraju, zmagającego się z rosyjską agresją. Jak dodał, Stany Zjednoczone chcą mieć pewność, że Ukraina ma wszystko, czego potrzebuje do przeprowadzenia udanej kontrofensywy. “Chcemy, aby Ukraina miała silne zdolności obronne, aby podobne ataki nie powtórzyły się w przyszłości” – powiedział sekretarz stanu USA. Zapewnił, że Stany Zjednoczone będą współpracować z parnerami przy odbudowie ukraińskiej gospodarki i demokracji.  Sektetarz stanu USA wraz z ministrem spraw zagranicznych Dmytro Kułebą odwiedzili cmentarz ukraińskich żołnierzy w Kijowie. “To gest szacunku dla wszystkich ukraińskich żołnierzy, którzy oddają życie za naszą wolność i prawo do życia” – powiedział szef ukraińskiego MSZ.Jest to czwarta wizyta Antony’ego Blinkena w Kijowie od wybuchu wojny. Amerykański dyplomata ma spędzić w ukraińskiej stolicy dwa dni.

Read more

Reznikow: Ukraina może zacząć wykorzystywać F-16 na froncie już wiosną

Ukraina może zacząć wykorzystywać F-16 na froncie już wiosną – poinformował szef ukraińskiego MON Ołeksij Reznikow. Podkreślił, że trwają szkolenia ukraińskich żołnierzy na tych myśliwcach, gdyż kilka państw zaoferowało przekazanie Kijowowi samolotów. Minister powiedział, że napisał “niejeden list” z zobowiązaniem, że ​​Ukraina nie będzie używać na terytorium Rosji broni otrzymanej z krajów NATO. Kijów ma dostać około pięćdziesięciu myśliwców F-16. Zdaniem prezydenta Wołodymyra Zełenskiego do kompleksowej ochrony ukraińskiego nieba potrzeba ich około 160. Ukraińscy piloci rozpoczęli już szkolenie na myśliwcach F-16 w Danii. Wiadomo też, że do szkolenia Ukraińców na F-16 dołączą Grecja i Portugalia. Decyzję o przekazaniu samolotów Ukrainie po ukończeniu szkolenia ogłosiły Dania, Holandia i Norwegia.

Read more

Szef kancelarii premiera Węgier: dajmy Rosji gwarancje bezpieczeństwa

Szef kancelarii węgierskiego premiera powiedział, że świat zachodni “powinien dać Rosji gwarancje bezpieczeństwa”. Gergely Gulyás został zaproszony na spotkanie ze studentami prawa w miejscowości Vajtar, gdzie był pytany między innymi o możliwe scenariusze zakończenia wojny na Ukrainie. “Europa postawiła się w bardzo trudnej sytuacji, nie mogąc wypracować jednego stanowiska, do którego zawsze zachęcaliśmy: że jeśli ktoś się boi Rosji, to powinniśmy dać mu gwarancje bezpieczeństwa” – powiedział do młodych ludzi Gergely Gulyás. Według niego jedynym rozwiązaniem są w tej chwili rozmowy Amerykanów z Rosją. Powiedział też, że świat zachodni powinien “dać gwarancje bezpieczeństwa Rosji”, ale w żadnym wypadku “nie powinien dawać Ukraińcom członkostwa w NATO”. Zdaniem polityka Ukraina nie ma realnych szans na odzyskanie okupowanych terytoriów, a Rosja nie stanowi zagrożenia dla Europy Środkowej, co pokazało półtora roku wojny, kiedy to rosyjska armia nie uzyskała zakładanych rezultatów.

Read more

Prezydent Ukrainy o ofensywie: idziemy do przodu i to jest najważniejsze

“Siły ukraińskie posuwają się naprzód. Mimo wszystko i bez względu na to, co ktoś mówi, idziemy do przodu i to jest najważniejsze. Jesteśmy w ruchu”- napisał w mediach społecznościowych prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. Dołączył zdjęcia z frontu.  W ostatnich dniach w zachodnich mediach pojawiły się zarzuty, że ukraińska kontrofensywa postępuje zbyt wolno, co wywołało oburzenie Kijowa. Podczas tej operacji ukraińskiej armii udało się odbić kilkanaście wsi.   Oceniając sytuację na polu walki, ukraiński Sztab Generalny poinformował dzisiaj, że wojska ukraińskie posuwają się w kierunku okupowanego Melitopola, ważnego miasta obwodu zaporoskiego. W ciągu ostatniej doby doszło do 45 starć na liniach frontu, a walki toczyły się także na wschodzie kraju, gdzie Ukraińcy odpierają liczne ataki rosyjskie.

Read more

Polska: uroczystości 84. rocznicy wybuchu II wojny światowej na Westerplatte

Prezydent Andrzej Duda powiedział, że II wojna światowa miała swój początek w pakcie Ribbentrop-Mołotow podpisanym kilka dni przed 1 września 1939 roku. W wystąpieniu podczas uroczystości na Westerplatte zwierzchnik sił zbrojnych zwrócił uwagę, że obecnie rosyjscy historycy i rosyjskie władze próbują przeinaczać historię, wymazując fakt niemiecko-sowieckiego sojuszu. Prezydent Andrzej Duda podkreślił, że nic nie może zmienić prawdy historycznej o tamtych tragicznych wydarzeniach, ani dokumentów i zdjęć ściskających się żołnierzy niemieckich i sowieckich. „Czerwona gwiazda pod ramię ze swastyką chciała zapanować nad Europą i nad narodami. Potem się zwarli, rzucili sobie do gardeł, ale wcześniej spłyneła krwią ta ziemia, ziemia Środkowej Europy, ziemia Polaków, Litwinów, ziemia Łotyszy, Estończyków” – mówił prezydent Andrzej Duda. Podkreślał również, że polscy żołnierze, którzy bronili Westerplatte, wykazali się bohaterstwem i niezłomnością.  Prezydent Polski podziękował wszystkim zgromadzonym na Westerplatte za obecność w dniu 84. rocznicy wybuchu II wojny światowej, w szczególności młodzieży i harcerzom. Zwrócił uwagę, że to już kolejne pokolenie młodych Polaków, którzy pochylają głowy nad pamięcią niezwykłego bohaterstwa i oddania ojczyźnie. „To jest właśnie największa godność Westerplatte i Westerplatczyków, to jest największa godność obrońców wybrzeża i żołnierzy, którzy, nie szczędząc sił i krwi, bronili Rzeczypospolitej” – mówił prezydent Andrzej Duda. Powiedział również, że nic nie przywróci życia obrońcom Ojczyzny, ale konieczne jest, by o nich nadal pamiętać. „Pamięć o bohaterach, oddawani im czci, która buduje postawy, że zawsze warto i że nie ma nic bardziej cennego niż własna niepodległa, suwerenna ojczyzna, w której sami stanowimy o sobie, w której sami o sobie decydujemy” – wyjaśniał prezydent. Andrzej Duda podkreślał, że Polacy muszą budować bezpieczeństwo, by zachować wolność wywalczoną przez naszych przodków. Wskazał także na ogromny potencjał patriotyczny i pamięć historyczną jako czynniki budujące przyszłość narodu. Prezydent mówił, że o wolność należy szczególnie dbać, bo nie jest dana raz na zawsze i nikt nie da nam jej w prezencie. „Dlatego właśnie musimy pokazywać, że jesteśmy gotowi i musimy cały czas zachowywać gotowość. To jest dziś nasz najważniejszy patriotyczny obowiązek, wobec ojczyzny i wobec tych, którzy będą ją stanowili w przyszłości. I to jest nasze zobowiązanie…

Read more

W Parlamencie Europejskim IPN zaprezentuje wystawę “Pakt zbrodniarzy”

W Parlamencie Europejskim w Brukseli, Instytut Pamięci Narodowej zaprezentuje wystawę “Pakt zbrodniarzy”. Wystawa została stworzona przez warszawski odział IPN i uświadamia, jak wyglądały ustalenia Związku Sowieckiego i III Rzeszy w kwestii podziału terytorialnego Europy, które sankcjonował pakt Ribbentrop-Mołotow podpisany 23 sierpnia 1939 roku. Naczelnik oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Warszawie doktor Patryk Pleskot wyjaśnia, że ta wystawa ma uświadomić politykom europejskim konsekwencje paktu Ribbentrop-Mołotow.  “Chcemy przypomnieć europosłom, politykom z Europy o tym pakcie podpisanym przez dwa totalitarne państwa, pakcie mającym na celu rozbiór dużej części Europy Środkowo-Wschodniej na czele z Polską. Jest to świadectwo, jest to przypomnienie o zbrodniczym pakcie, który doprowadził do wybuchu wojny, do kolejnego rozbioru Polski i zajęcia krajów bałtyckich, a również w konsekwencji do ludobójstwa, do zbrodni wojennych” – tłumaczy historyk. Patryk Pleskot wyjaśnia, że wystawa ma też uświadomić, że Rosja – spadkobierca jednego z państw sygnatariuszy paktu Ribbentrop-Mołotow – ponownie zburzyła europejski pokój. Historyk IPN dodaje, że wystawa jest bogato ilustrowana archiwalnymi zdjęciami, a opisy w kilku językach przybliżają istotę i konsekwencje paktu.  “Materiał ikonograficzne dokumentuje podpisanie tego porozumienia, są też pokazane jego konsekwencje czyli: wybuch wojny i rozbiór Polski. Chcemy pokazać pakt totalitaryzmów, pakt złoczyńców, chcemy pokazać te twarze, chcemy pokazać okoliczności. Chcemy także pokazać, że Europa dość lekko podeszła do tego paktu, nie chcąc dostrzec jego tajnego protokołu, jego wymiaru właśnie ekspansywnego, agresywnego polegającego na podziale przyszłych łupów pomiędzy Stalinem a Hitlerem” – wyjaśnia doktor Pleskot. 23 sierpnia 1939 roku w Moskwie po trwających zaledwie jeden dzień negocjacjach został podpisany, poszerzony o tajny protokół, pakt o nieagresji pomiędzy Związkiem Sowieckim i Rzeszą Niemiecką, znany jako Pakt Ribbentrop-Mołotow. Zgodnie z tajnym protokołem do paktu, Trzecia Rzesza otrzymała strefę wpływów składającą się z Litwy (wraz z Wileńszczyzną), części Polski – na zachód od linii rzek: Narew, Wisła, San oraz większość obszaru Rumunii. Strefa wpływów ZSRR obejmowała Finlandię, Estonię i Łotwę, pozostałą część Polski oraz część Rumunii – Besarabię. Pierwszą ofiarą zbrodniczej współpracy Hitlera i Stalina padła Polska – zaatakowana 1 września 1939 roku przez Niemcy i 17 września przez Związek Sowiecki. W wyniku…

Read more