RedakcjaSymbole Wielkiej Soboty i Wielkanocy
Kościół katolicki obchodzi dziś Wielką Sobotę – dzień ciszy i oczekiwania. To również dzień odwiedzania Bożego Grobu. Święta Wielkiej Nocy są pełne symboli związanych z obrzędami słowiańskimi i kościelnymi. Do najbardziej popularnych należą baranek, jajko i zajączek. Baranek symbolizuje Chrystusa i jego odkupienie grzechów, zaś zajączek to nowe życie. Elżbieta Osińska-Kassa z Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi mówi, że jajko – obok wody, ognia i zielonej gałązki – to jeden z czterech podstawowych symboli związanych z tradycyjną polską obrzędowością wielkanocną i wiosenną. Poświęcone jajko stanowiło symbol początku nowego życia. Dzielono się nim podczas śniadania wielkanocnego, zaś w formie pisanki było też prezentem dla chrześniaków w czasie świąt, albo – jeżeli było wręczane przez dziewczynę chłopcu – wyraźnym akceptem do zalotów z jego strony. Ogień to symbol śmierci i oczyszczenia. W niektórych parafiach w Wielką Sobotę palono ogniska. Wierni odpalali od nich świecie, by rozpalić pierwszy ogień w piecu domowym. Zabierano także węgielki z ognisk i wrzucano je do święconej wody. Wierzono bowiem, że dzięki temu dłużej będzie miała właściwości lecznicze. Woda była symbolem płodności, obmywano się nią w Wielki Piątek i oblewano w poniedziałkowy śmigus. Woda, którą święcono w Wielką Sobotę, przez cały rok miała zapewniać w gospodarstwie urodzaj. Mieszkańcy wsi uważali, że ma właściwości lecznicze. Zielona gałązka to symbol zmartwychwstania. Występowała w dwóch formach – jedna to gaik, czyli przystrojony pęk gałęzi, z którym chodzono po wsiach. Druga to palma wielkanocna, którą tradycyjnie była witka wierzbowa z kotkami.
Read more
Zmiana czasu w Europie
Tej nocy w Europie przestawiamy zegarki przechodząc na czas letni. Różnica czasu Chicago-Warszawa znowu wróci do 7 godzin. Zdecydowana większość Europejczyków chciałaby likwidacji zmiany czasu. Komisja Europejską jesienią 2018 roku zaproponowała regulacje w tej sprawie. Przekonywała, że zmiany czasu są zbyt kosztowne i uciążliwe dla obywateli i firm. Jednak kraje członkowskie nie mogą się w tej sprawie porozumieć. 2021 rok miał być ostatnim, w którym przestawiamy zegarki. Minęły lata, a prace nad przepisami w sprawie likwidacji zmiany czasu nie posunęły się ani o krok. I to mimo rezolucji Parlamentu Europejskiego. W marcu 2019 roku deputowani zagłosowali za likwidacją zmiany czasu odpowiadając w ten sposób na apele 84 procent obywateli Unii. Rzecznik Komisji Europejskiej pytany co pół roku o tę sprawę odpowiada w ten sam sposób – „Piłka jest teraz po stronie krajów członkowskich”. A te nie mogą się porozumieć, którą strefę czasową wybrać. Większość państw chciałaby pozostać przy czasie letnim, państw na północy wolałyby zimowy, a kraje na południu Europy właściwie nie chciałby żadnych zmian.
Read more
Polska: prezydent zawetował ustawę ws. tabletki “dzień po”
Prezydent Andrzej Duda zawetował nowelizację ustawy, która znosiła wymóg posiadania recepty przy zakupie tak zwanych pigułek “dzień po” dla osób od 15. roku życia. W ocenie prezydenta liberalizacja przepisów w tym zakresie może być zagrożeniem dla zdrowia młodych kobiet. Małgorzata Paprocka z Kancelarii Prezydenta poinformowała, że Andrzej Duda zawetował ustawę o dostępności pigułki “dzień po” bez recepty, “ponieważ wsłuchał się w głos rodziców”. Prezydencka minister powiedziała, że prezydent otrzymywał w tej sprawie liczną korespondencję. “Pan prezydent jasno tutaj stoi na stanowisku konieczności ochrony praw i standardu konstytucyjnego opieki zdrowotnej nad dziećmi” – podkreśliła Małgorzata Paprocka. “W przekonaniu pana prezydenta dla osób poniżej 18. roku życia ze względu na ochronę zdrowia, ze względu na prawa rodziców, tego typu produkty lecznicze powinny być dostępne pod kontrolą lekarza” – dodała minister. “Prezydent nie skorzystał z okazji, żeby stanąć po stronie kobiet” – ocenił z kolei Donald Tusk, odnosząc się do zawetowania przez Andrzeja Dudę nowelizacji ułatwiającej dostęp do tak zwanej tabletki “dzień po”. “Wdrażamy plan B” – zapowiedział szef rządu w serwisie X. Ministra zdrowia Izabela Leszczyna oceniła, że wetując ustawę dotyczącą pigułki “dzień po” prezydent zachował się w sposób obłudny. W TVN24 mówiła, że nie można mówić o obronie życia i sprzeciwiać się aborcji, a jednocześnie utrudniać dostęp do antykoncepcji awaryjnej.Izabela Leszczyna powiedziała, że resort zdrowia przygotował się na prezydenckie weto. Powstało już rozporządzenie, odwołujące się do ustawy o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych oraz do ustawy o zawodzie farmaceuty. Ministerstwo Zdrowia przewiduje, że w formule opieki farmaceutycznej i po konsultacji, farmaceuta będzie mógł wydać apteczną receptą na pigułkę “dzień po”. Izabela Leszczyna przekazała w mediach społecznościowych, że po negocjacjach z farmaceutami i Naczelną Izbą Lekarską rozwiązanie to ma obowiązywać od 1 maja. Decyzja prezydenta Andrzeja Dudy o wecie nie jest zaskoczeniem – ocenił wiceminister rodziny i polityki społecznej Sebastian Gajewski. Jegoi zdaniem prezydent Andrzej Duda nie stoi po stronie praw kobiet. W Polskim Radiu 24 Sebastian Gajewski mówił, że dostęp do antykoncepcji awaryjnej jest powszechny w innych krajach Unii Europejskiej i tego oczekują też kobiety w Polsce. Podkreślał, że…
Read more
Kościół katolicki rozpoczął obchody Triduum Paschalnego
Kościół katolicki rozpoczął obchody Triduum Paschalnego. Teolog i filozof ksiądz profesor Jan Sochoń powiedział, że czas ten wspomina Mękę, Śmierć i Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa. Jak przypomniał, w czasie Triduum wspomina się kolejne fazy tajemnicy zbawienia człowieka – ucztę pożegnalną Jezusa w Wieczerniku, prorocką ofiarę krzyżową, śmierć na krzyżu i wreszcie spoczynek w grobie oraz zmartwychwstanie. Ksiądz profesor Jan Sochoń przypomniał, że wspominana w Wielki Czwartek Ostatnia wieczerza – według Ewangelii wieczerza paschalna Jezusa z apostołami – odbyła się wieczorem przed aresztowaniem Chrystusa. Jest to zarazem moment ustanowienia przez Jezusa Wieczerzy Pańskiej, który nawiązał tym samym do tradycji żydowskiej o określonym rytuale. “Na stole było wino, jedzenie – chleb, jarzyny, barany i tak dalej. I Jezus łączy spożywanie tych potraw ze zbliżającą się własną śmiercią” – tłumaczył duchowny Chrystus pozostawił szczególną ucztę – Eucharystię i prosił, by kapłani sprawowali ją co dnia, na Jego pamiątkę. Wielki Czwartek to koniec Wielkiego Postu i początek Triduum Paschalnego. “Kiedyś zwany był Dniem Cierniowym. Na znak żałoby do Wielkiej Soboty milkły dzwony” – mówi Elżbieta Osińska-Kassa z Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi. “Żeby we wsi nie panowała zupełna cisza, chłopcy biegali wokół kościoła z kołatkami. W ten sposób odstraszali złe duchy – bo kiedy zapadła cisza, to mogły się one uaktywnić. Od Wielkiego Czwartku nie można było przez sześć kolejnych dni prać kijanką, rąbać drewna, młócić i prząść” – wyjaśnia etnografka. Na Ziemi Przemyskiej do dzisiaj zachował się zwyczaj tak zwanych judaszków, czyli palenia Judasza. Przygotowywano kukłę, która przed wschodem słońca wieszana była na drzewie. W południe osoba w roli sędziego oskarżyciela odcinała kukłę, która następnie była wleczona przez całą wieś. Na koniec palono ją i wrzucano do wody. Zwyczaj ten przypomina obrzęd topienia Marzanny i ma korzenie w pogańskim pożegnaniu zimy. Zwalczany przez Kościół, między innymi z powodu zbyt dużej agresji uczestników, został schrystianizowany i dziś nawiązuje do zdrady ewangelicznego Judasza. Podobne zwyczaje obecne były kiedyś w całej Europie, do dziś można je spotkać w Grecji, Hiszpanii czy Austrii.
Read more
Polsko-ukraińskie konsultacje międzyrządowe Tuska i Szmyhala
Premier Donald Tusk powiedział, że nic nie podważy przyjaźni, solidarności i współpracy Polski i Ukrainy. Szef polskiego rządu spotkał się z premierem Ukrainy Denysem Szmyhalem, omawiali głównie kwestie obronności, rolnictwa handlu Donald Tusk podkreślił, że mimo pewnych różnic, relacje polsko-ukraińskie utrzymują się na dobrym poziomie. „Kończymy te rozmowy z przeświadczeniem, że nie ma takiej siły, która mogłaby podważyć naszą przyjaźń, solidarność i współpracę, szczególnie w obliczu wspólnego zagrożenia, jakim jest agresja rosyjska na Ukrainę i agresywna polityka Rosji” – mówił polski premier. Szef polskiej Rady Ministrów dodał, że nie ma różnic między Warszawą i Kijowem, jeśli chodzi o pomoc materialną, wojskową lub dyplomatyczną dla Ukrainy. Premier dodał, że Polska jest “o krok od nałożenia embarga na produkty rolne z Rosji i Białorusi”. Szef rządu dodał, że blokada importu rosyjskich i białoruskich produktów jest efektem polskiej ofensywy dyplomatycznej w tej sprawie. “Czekamy jeszcze na ostateczną decyzję, ale wydaje się, że jesteśmy rzeczywiście o krok od tego, aby produkty rolne, rosyjskie, białoruskie zostały przez Unię Europejską obłożone cłem wysokości 50 procent” – mówił szef polskiego rządu. Premier dodał, że rządy Polski i Ukrainy szukają rozwiązań, które “może nie będą zachwycające dla wszystkich stron, ale które będą dawały ochronę polskim i ukraińskim producentom żywności”. “Jesteśmy na prostej drodze do tego, aby konkurencja ze strony ukraińskich przewoźników nie była tak dotkliwa dla polskich transportowców – mówił premier. Szef rządu podkreślił, że podczas rozmów z ukraińskim szefem rządu udało się znaleźć porozumienie w sprawie funkcjonowania sektora transportowego w obliczu wojny na Ukrainie. “Chodzi o to, żeby możliwości działania dla polskich i ukraińskich przewoźników były na tym samym poziomie wymagań, aby nie było nieuczciwej konkurencji. To oznacza trochę wysiłku po stronie ukraińskiej, trochę zrozumienia i cierpliwości po stronie polskiej” – dodał Donald Tusk. Od 6 listopada polscy przewoźnicy blokowali przejścia między innymi w Korczowej, a także w Hrebennem i Dorohusku. Protestujący przewoźnicy domagali się między innymi wprowadzenia zezwoleń komercyjnych dla firm ukraińskich na przewóz rzeczy, z wyłączeniem pomocy humanitarnej i zaopatrzenia dla wojska ukraińskiego. Szef ukraińskiego rządu Denys Szmyhal zapewniał po spotkaniu z premierem Donaldem…
Read more
Znów rekord. Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy zebrała ponad 281 mln złotych
Znów padł rekord! Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy zebrała w tym roku dokładnie 281 879 118,07 złotych. To o ponad 38 milionów złotych więcej niż w ubiegłym, rekordowym roku. Zebrane pieniądze trafią między innymi na kupno sprzętu medycznego dla 49 oddziałów dla dorosłych i 15 dla dzieci, w tym na leczenie, profilaktykę i rehabilitację po chorobach płuc – w ramach hasła „Płuca po pandemii”. Finał WOŚP podsumował dziś na Stadionie Narodowym szef Orkiestry. Podkreślał, że pobicie rekordu nie jest dla niego najważniejsze. „Każda suma zebranych pieniędzy przez nas jest super wydana, więc czy będzie więcej, czy będzie mniej – przyjmijcie fakt, że zrobiliśmy to, że po raz drugi wszyscy byliśmy razem, pokazaliśmy także nam wszystkim Polakom, że bez względu na to, co się dzieje obok nas, co się dzieje także w nas, jesteśmy z wielką orkiestrą Świątecznej Pomocy” – powiedział szef Orkiestry. Jurek Owsiak podziękował wszystkim, którzy „przekazali chociażby jeden grosz”, oraz ponad 120 tysiącom wolontariuszy, bez których orkiestra nie mogłaby zagrać. Podziękowania skierował również to przedstawicieli władz oraz do służb mundurowych, które w tym roku wróciły do udziału w Orkiestrze. W ocenie Jurka Owsiaka istotną rolę odegrały też media, w tym Polskiemu Radio – publiczny nadawca w tym roku również wrócił do grania z WOŚP po ośmioletniej przerwie. Szef orkiestry przypomniał, że w tym roku czerwone serce Wielkiej Orkiestry ponownie można było zobaczyć na całym świecie. Jak dodał, „graliśmy na obu biegunach: polska stacja polarna, Norwegia, Polska Stacja Antarktyczna, a także Cypr, Hiszpania, Czechy, Holandia, Szwecja, Belgia, Francja, Austria, Szwajcaria, Luksemburg, Chorwacja, Niemcy, Norwegia, Wielka Brytania, Irlandia, Australia, Japonia, Singapur i Tunezja, Tajlandia, Egipt, Kanada, Stany Zjednoczone. Wszędzie tam był duch Polski, było polskie serce”. W ciągu wcześniejszych 31. Finałów orkiestra zebrała blisko dwa miliardy złotych i kupiła 71,5 tysiąca urządzeń. Jurek Owsiak zapowiedział, że w przyszłym roku wielki finał orkiestry ponownie odbędzie się na błoniach Stadionu Narodowego w Warszawie.
Read more
Polska: Marszałek Sejmu o wniosku ws. TS dla prezesa NBP
Najpierw analizy formalno-prawne, potem komisja odpowiedzialności konstytucyjnej. Taka droga czeka teraz wniosek o postawienie przed Trybunałem Stanu prezesa NBP Adama Glapińskiego. Wczoraj wnieśli go do Sejmu posłowie KO, Trzeciej Drogi i Lewicy. Dziś Marszałek Izby Szymon Hołownia przekazał, jak będzie wyglądać dalsza procedura. Zapewnił, że po zakończeniu czynności formalno-prawnych, które mogą potrwać nawet do dwóch tygodni, wniosek zostanie niezwłocznie przekazany do komisji odpowiedzialności konstytucyjnej. Marszałek dodał, że postępowanie przed komisją odpowiedzialności konstytucyjnej może potrwać kilka lub nawet kilkanaście miesięcy. Odnosząc się do tego, kiedy wniosek będzie głosowany w Sejmie stwierdził, że “nie wydaje mi się, żeby było możliwe, że stanie się to przed wakacjami”. Wnioskodawcy zarzucają Glapińskiemu naruszenie konstytucji i ustaw w związku z zajmowanym stanowiskiem. Przedstawiają osiem zarzutów. Wśród nich między innymi “pośrednie sfinansowanie przez NBP deficytu budżetowego w łącznej kwocie 144 miliardów złotych, bez upoważnienia Rady Polityki Pieniężnej”. Decyzję o postawieniu prezesa NBP Sejm podejmuje większością bezwzględną. W styczniu bieżącego roku Trybunał Konstytucyjny orzekł jednak, że przepis ten jest niezgody z Konstytucją. W jego ocenie większość potrzebna do postawienia prezesa NBP powinna wynosić co najmniej trzy piąte. Dlatego klub PiS domaga się, aby przed rozpatrzeniem wniosku, Sejm dostosował prawo do orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Konsekwencją przyjęcia wniosku będzie zawieszenie wykonywania obowiązków prezesa NBP przez Adama Glapińskiego.
Read more
Polska: Prokuratura Krajowa postawiła zarzuty 5 osobom ws. Funduszu Sprawiedliwości
Prokuratura Krajowa postawiła zarzuty pięciu osobom zatrzymanym wczoraj w sprawie wypłacenia ponad 66 milionów złotych z Funduszu Sprawiedliwości dla Fundacji Profeto. Jak powiedział rzecznik Prokuratury Krajowej Przemysław Nowak, podmiot nie spełniał w rzeczywistości wymogów dofinansowania, więc w dokumentacji poświadczano nieprawdę. Cztery oskarżone osoby to dawni urzędnicy Ministerstwa Sprawiedliwości, w tym była dyrektor departamentu Funduszu Sprawiedliwości. Piątą osobą jest przedstawiciel fundacji. Wobec dwóch urzędników oraz beneficjenta zawnioskowano o areszt tymczasowy. “Działali wspólnie i w porozumieniu z Michałem O., który reprezentował ten podmiot” – powiedział Przemysław Nowak. Motywacja dla przyznania pieniędzy, miała zdaniem śledczych charakter polityczny. Wnioski o areszt wynikają z obawy matactwa. Dziś w sprawie nieprawidłowości w Fundusz Sprawiedliwości przeszukano pokój poselski Michała Wosia oraz drugi dom byłego ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry. Wczoraj przeszukano również 25 innych miejsc. Pod koniec stycznia minister prokurator generalny Adam Bodnar powołał zespół śledczy w Prokuraturze Krajowej do zbadania nieprawidłowości zarządzania i wydawania środków z Funduszu Sprawiedliwości. Zespół będzie badał również sprawę zakupu Pegasusa.
Read more
Jest ostateczna zgoda krajów UE na wypłatę Polsce pieniędzy z KPO
Jest ostateczna zgoda unijnych krajów na wypłatę Polsce pieniędzy z Krajowego Planu Odbudowy. Chodzi o pierwszy wniosek opiewający na 6 miliardów 300 milionów euro. Unijny Komitet Finansowo-Ekonomiczny zatwierdził decyzję Komisji Europejskiej z końca lutego. Wówczas Bruksela uznała, że Polska spełniła wymogi gwarantujące między innymi niezależność sądownictwa i po kilku latach odblokowała pieniądze. Kluczowa była oczywiście decyzja z końca lutego, bo ona otwierała Polsce drogę do unijnych funduszy z KPO, ale sfinalizowanie procedur jest niezbędne, by pieniądze popłynęły. Oczekuje się, że nastąpi to za kilkanaście dni. Po stronie unijnych krajów dzisiejsza decyzja to ostatni akord, ale pieczątkę jeszcze musi postawić Komisja. Wstępnie zaplanowano, że unijni komisarze zatwierdzą polski wniosek w przyszłym tygodniu. Na co zostaną przekazane pieniądze z pierwszego wniosku? Między innymi na inwestycje w czyste powietrze – termomodernizację domów jednorodzinnych, dopłaty do wymiany starych pieców na nowe, a także na dostęp do bardzo szybkiego internetu na obszarach tak zwanych „białych plam”. Pieniądze będą również na dofinansowanie miejsc opieki nad dziećmi w żłobkach, na modernizację przejazdów kolejowych, czy niebezpiecznych punktów na drogach. W tym roku rząd ma złożyć kolejne wnioski na wykorzystanie w sumie 24 miliardów euro. Cała pula KPO dla Polski to prawie 60 miliardów euro, które trzeba wykorzystać do 2026 roku, co będzie sporym wyzwaniem. Na Krajowy Plan Odbudowy składają się bezzwrotne dotacje w wysokości prawie 25 miliardów euro, oraz ponad 35 miliardów euro tanich pożyczek.
Read more
Warszawa: pożegnanie Ernesta Brylla
Rodzina, kapłani, przedstawiciele władz, świat kultury i sztuki, wierni oraz przyjaciele pożegnali Ernesta Brylla. Poeta, pisarz i dyplomata zmarł 17 marca w wieku 89 lat. Mszy świętej żałobnej w kościele ojców Dominikanów na Służewiu przewodniczył metropolita warszawski, kardynał Kazimierz Nycz. Hierarcha na początku Eucharystii przypomniał, że żegnamy człowieka wyjątkowego. „Człowiek wszystkim nam znany, wielowymiarowy, wielki poeta, pisarz, dziennikarz, w swoim czasie także dyplomata, a przy tym chrześcijanin, katolik głębokiej i spójnej wiary. Wiara kształtowała jego życie i łączyła się z życiem codziennym i tym wszystkim, co na co dzień robił i nie wstydził się tej wiary wyznawać” – przypomniał hierarcha. Homilię wygłosił przyjaciel zmarłego, ksiądz profesor Krzysztof Pawlina, który powiedział, że Ernest Bryll zjednywał sobie ludzi i wzywał do pojednania. „Bądźmy sobie bliscy, nie wiem, czy to nie był leitmotiv życia świętej pamięci Ernesta Brylla. Powracało jak echo – co się z nami stało? – pisał bowiem z doświadczenia bólu, porwanych relacji przyjaciół okresu Solidarności. Jakby prosił, bądźmy dla siebie bliscy” – przypomniał kapłan. Dodał, że poeta niósł w sobie świat Boga, choć tak Go w sposób wyraźny nie nazywał, zawsze był w metaforze, symbolu czy porównaniu. „A w rzeczywistości to Ten, którego tak trudno opisać, za zasłoną słowa – Słowo Odwieczne. Różaniec w ręku i proste pacierze wielkiego poety” – mówił. Przypomniał też, że szczególnie miejsce w sercu Ernesta Brylla zajmował kult Matki Bożej. “Z typowym sobie poczuciem humoru mówił, – Jak umrę, to Ona pierwsza wychyli się z Nieba i powie – Dajcie mi go tutaj, do mnie, – Bryll, jaki ty jesteś brudny, idź się umyj, a później przyjdź na zupę” – wspomniał duchowny. List od prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej odczytał minister prezydencki Wojciech Kolarski. Po Mszy świętej odprowadzono trumnę zmarłego do grobu rodzinnego na cmentarz przy ulicy Wałbrzyskiej. Ernest Bryll urodził się 1 marca 1935 roku w Warszawie. Został wychowany w tradycji patriotycznej II Rzeczypospolitej, jego ojciec Stanisław był przedwojennym wojskowym. W czasie okupacji był Zawiszakiem, członkiem najmłodszej drużyny Szarych Szeregów. Po wojnie krótko konspirował w podziemnym skautingu, maturę zdał jako szesnastolatek. Po krótkim epizodzie robotniczym…
Read more