RedakcjaPrezes IPN: zakończenie II wojny światowej nie jest dla Polski okazją do świętowania
Koniec II wojny światowej nie oznaczał dla Polski wolności i suwerenności – przypomina prezes Instytutu Pamięci Narodowej Karol Nawrocki. 79 lat temu, 8 maja 1945 roku o godzinie 23.01 czasu środkowo-europejskiego zakończyła się II wojna w Europie – największa i najkrwawsza wojna w historii ludzkości. W sumie trwała sześć lat, uczestniczyły w niej 72 państwa. Ogólne straty w ludziach wyniosły ponad 50 milionów poległych, zamordowanych, zmarłych. Karol Nawrocki przypomina w rozmowie z Informacyjną Agencja Radiową, że data 8 maja ma dla Polski wymiar symboliczny, ponieważ “po 8 maja roku ’45 Polska nie odzyskała swojej wolności i niepodległości tylko stała się sowiecką kolonią na wiele lat”. “Wciąż na ulicach polskich miast, w polskich lasach ginęli bohaterowie walki z Niemcami i sowietami, więc dla Polaków czy dla historyków to data warta zauważenia, ale nie jest godna tego, abyśmy świętowali ją hucznie i w poczuciu wolności – na to mogą sobie pozwolić nasi zachodni partnerzy” – powiedział. Szef IPN przypomina, że Polska w czasie II wojny światowej, w wyniku działań wojennych, pod okupacją niemiecką i sowiecką poniosła gigantyczne straty. “Zginął co piąty przedwojenny obywatel Rzeczpospolitej. Polska stolica została zniszczona. W ludobójstwie katyńskim z rąk związku sowieckiego śmierć poniosła znaczna część polskich elit, Niemcy zamordowali wielu duchownych katolickich, nauczycieli. W czasie okupacji niemieckiej i sowieckiej zostały zniszczone polskie miasta, 200 tysięcy dzieci zostało skradzionych przez Niemców – to widzimy, że II wojna światowa pozostawiła Polskę w głębokiej ruinie” – stwierdził. Karol Nawrocki dodał, że koszmar II wojny światowej w niektórych rodzinach jest odczuwalny do dziś. “Jest to trauma, która tkwi gdzieś głęboko w tożsamości narodu polskiego, bowiem gdy odnosimy się do naszych doświadczeń, to właściwie w każdej rodzinie jest ktoś, kto bronił Polski w roku 39, był konspiratorem Armii Krajowej, był żołnierzem podziemia antykomunistycznego. W naszej tożsamości narodowej doświadczenie traumy II wojny światowej jest z całą pewnością głębokie, dlatego martwi że nie zostało one przepracowane także na arenie międzynarodowej” – mów prezes IPN. Z raportu przygotowanego kilka lat temu przez Parlamentarny Zespół do spraw Oszacowania Wysokości Odszkodowań Należnych Polsce od Niemiec za Szkody…
Read more
Polska: prezydent odznaczył Jadwigę Puzyninę i Jerzego Maksymiuka Orderami Orła Białego
Prezydent odznaczył Orderami Orła Białego profesor Jadwigę Puzyninę i dyrygenta Jerzego Maksymiuka. Andrzej Duda powiedział, że to najstarsze i najwyższe polskie odznaczenie państwowe jest symbolem suwerennej Polski i znamionuje wolną RzeczpospolitąPodczas uroczystości prezydent Andrzej Duda przypomniał, że również Konstytucja 3 Maja, którą przyjęto dokładnie 233 lata temu, to symbol wolności naszego kraju. Mówił, że twórcy Konstytucji chcieli Polski nowoczesnej i silnej. Jeden z najwybitniejszych polskich dyrygentów, kompozytorów i pianistów został odznaczony w uznaniu znamienitych zasług dla kultury polskiej. Prezydent nazwał go twórcą niezwykle charakterystycznym, pełnym energii i niezwykłym, który polską muzykę rozsławił na całym świecie. “Jest pan jednym z najbardziej znanych i rozpoznawalnych twórców muzyki poważnej i nowoczesnej” – dodał Andrzej Duda. Wskazał na festiwal “Warszawska Jesień” jako na jedno z jego dzieł, które najlepiej znamionują polską muzykę współczesną. Po odebraniu odznaczenia maestro mówił, że muzyka pozwala kompozytorowi przedstawić swój wewnętrzny świat i zaprosić do niego słuchaczy. Jerzy Maksymiuk przeszłości związany był m.in. z Teatrem Wielkim w Warszawie, Szkocką Orkiestrą Symfoniczną w Glasgow oraz Wielką Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia. Występował m.in. w Carnegie Hall, Royal Albert Hall a także podczas tras w Japonii, Australii, Nowej Zelandii, Stanach Zjednoczonych i Niemczech. Polskie Radio w swoje dziewięćdziesięciolecie nagrodziło Jerzego Maksymiuka Diamentową Batutą za “wybitne zasługi dla polskiej i światowej kultury muzycznej, w uznaniu dla działalności kompozytorskiej i dyrygenckiej oraz szczególnych związków z Polskim Radiem”. Językoznawczyni, badaczka literatury profesor Jadwiga Puzynina została odznaczona za wybitne osiągnięcia naukowo-badawcze i dydaktyczne w dziedzinie językoznawstwa oraz popularyzowanie dziedzictwa polskiej literatury, a także jej walkę o wolną Polskę podczas niemieckiej okupacji. Andrzej Duda podkreślił, że również po roku 1945 Jadwiga Puzynina angażowała się w działania wspierające dążenie Polski do suwerenności. Jednocześnie była niestrudzona w badaniu języka polskiego i literatury. Zajmowała się zmianami w języku, jego etyką oraz związkiem pomiędzy językiem a wartościami.
Read more
20. rocznica przystąpienia Polski do Unii Europejskiej
Dziś obchodzimy 20. rocznicę przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. 1 maja 2004 roku Polska wraz z dziewięcioma innymi państwami: Cyprem, Czechami, Estonią, Litwą, Łotwą, Maltą, Słowacją, Słowenią i Węgrami otrzymała pełnoprawne członkostwo we wspólnocie. Przystąpienie do europejskich struktur było dla nas zwieńczeniem długoletniego okresu transformacji po upadku systemu komunistycznego w Europie Środowo–Wschodniej. Wcześniej, 16 kwietnia 2003 roku w Atenach został podpisany Traktat akcesyjny, na mocy którego doszło do poszerzenia Unii Europejskiej o dziesięć państw. Uroczystego podpisania dokumentu dokonała polska delegacja na czele z Premierem Leszkiem Millerem, Ministrem Spraw Zagranicznych Włodzimierzem Cimoszewiczem i ówczesną Minister ds. europejskich Danutą Hübner. Ważnym momentem ratyfikacji traktatu ateńskiego było przeprowadzenie ogólnokrajowego referendum. W dwudniowym głosowaniu do urn wyborczych poszło prawie 59 proc. uprawnionych do głosowania. 7 i 8 czerwca 2003 roku ponad 77 proc. głosujących opowiedziało się za przystąpieniem Polski do struktur Unii Europejskiej. 23 lipca 2003 roku traktat akcesyjny został ratyfikowany. W nocy z 30 kwietnia na 1 maja 2004 roku na placu Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie miała miejsce uroczystość wciągnięcia na maszt flagi Unii Europejskiej z udziałem przedstawicieli władz państwowych i kościelnych: Prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego, Premiera Leszka Millera oraz Prymasa Polski kard. Józefa Glempa. – Dokonuje się to, o czym marzyły i do czego dążyły pokolenia Polaków. W tym wyjątkowym momencie wypowiedzmy słowa szacunku i wdzięczności tym, którzy uczynili dla Polski, dla Polaków, dla Europy tak wiele – mówił ówczesny Prezydent. Wskazywał, że „nasze członkostwo w Unii otwiera ogromne możliwości – dla nas, naszych dzieci, wnuków i przyszłych pokoleń”. (prezydent.pl)
Read more
Polska: uroczystości w 81. rocznicę wybuchu powstania w getcie warszawskim
Dźwiękiem syren alarmowych rozpoczęły się w południe główne obchody 81. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim. W uroczystościach przed pomnikiem Bohaterów Getta w Warszawie wzięli udział przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, placówek dyplomatycznych, organizacji żydowskich, kombatanckich, Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata oraz mieszkańcy stolicy. Uroczystość rozpoczęło odśpiewanie hymnu bojowników żydowskich. Wieńce pod pomnikiem złożyłi między innymi marszałkini Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska i wicemarszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty. 81 lat temu – 19 kwietnia 1943 roku – w warszawskim getcie wybuchło powstanie, kierowane przez żydowskie podziemne formacje zbrojne. Stanowiło odpowiedź na rozpoczęcie przez Niemców akcji ostatecznej likwidacji getta, podjętej w ramach realizowanego przez nich planu zagłady europejskich Żydów. Było największym zbrojnym zrywem żydowskim podczas II wojny światowej.
Read more
Prezydent Warszawy zachęca do uczestnictwa w akcji Żonkile
zydent Warszawy zachęca do uczestnictwa w akcji Żonkile. W przeddzień w 81. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim wezwał do pokazania, że “łączy nas pamięć”. “Dołączcie do #AkcjaŻonkile organizowanej przez Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Symboliczne papierowe kwiaty możecie także znaleźć w pięciu lokalizacjach na specjalnie udekorowanych słupach Warexpo. Przypnijcie je do ubrania na znak upamiętnienia tego bohaterskiego zrywu” – napisał Rafał Trzaskowski w mediach społecznościowych. Przypomniał, że papierowe żonkile można będzie jutro otrzymać w lokalizacjach: Wołoska/Domaniewska, Królewska/pasaż Niżyńskiego, pl. Bankowy/przy skwerze sportów miejskich, pl. Wilsona/między Mickiewicza a Słowackiego, Targowa/Ząbkowska.
Read more
Francja zaprosi rosyjską delegację na obchody 80. rocznicy D-Day
Francja zaprosi rosyjską delegację na obchody 80. rocznicy D-Day, czyli lądowania aliantów w Normandii podczas drugiej wojny światowej. W uroczystościach zaplanowanych na 6 czerwca mają uczestniczyć liderzy wielu państw, między innymi Stanów Zjednoczonych. Zaproszenia nie otrzyma jednak prezydent Federacji Rosyjskiej Władimir Putin – poinformowali organizatorzy obchodów. Organizacja Mission Libération, która od lat jest gospodarzem normandzkich uroczystości, poinformowała, że Władimir Putin nie zostanie zaproszony ze względu na rosyjską ofensywą na Ukrainie. “Rosja zostanie jednak zaproszona, aby uhonorować wagę zaangażowania i poświęcenia narodu radzieckiego, a także jej wkład w zwycięstwo w 1945 roku” – wyjaśniają w komunikacie organizatorzy uroczystości. Decyzja w tej sprawie miała zapaść w Pałacu Elizejskim. Prezydent Emmanuel Macron miał zgodzić się na zaproszenie do Normandii delegacji rosyjskich dyplomatów – informują francuskie media. Władimir Putin ostatni raz uczestniczył w obchodach D-Day w 2014 roku – kilka miesięcy po aneksji Krymu. Podczas uroczystości Rosjanie, Ukraińcy, Niemcy i Francuzi podjęli rozmowy w sprawie rozwiązania kryzysu w formacie zwanym później “normandzkim”.
Read more
Prezydent A. Duda – zbrodnia katyńska była zbrodnią ludobójstwa
Prezydent Andrzej Duda przypomina, że zbrodnia katyńska była zbrodnią ludobójstwa. Dziś obchodzimy Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, który przypada w rocznicę opublikowania przez Niemców, 13 kwietnia 1943 roku, informacji o odkryciu w ZSRR masowych grobów polskich jeńców. Prezydent Andrzej Duda, który wczoraj oddał hołd pomordowanym przez funkcjonariuszy NKWD wiosną 1940 roku Polakom przypomniał, że zbrodnia ta jednoznacznie klasyfikowana. “Jest zbrodnią ludobójstwa, nie ma żadnych wątpliwości, że Stalin, że przywódcy państwa sowieckiego chcieli wyeliminować polską elitę. Od wymordowania elit z reguły zaczyna się zagłada narodu. Zamordowano w sumie ponad 22 000 ludzi, polskich inteligentów, nie tylko oficerów, ale także społeczników, działaczy różnych organizacji, nie tylko żołnierzy, ale także i policjantów, funkcjonariuszy polskiego państwa” – mówił prezydent. Prezydent Duda podkreślał, że zbrodnia katyńska, która pochłonęła tysiące Polaków tylko dlatego, że byli Polakami, wciąż jest nierozliczona. “Wspominamy ich, składamy im hołd, ale dzisiaj wołamy także o sprawiedliwość, o to by można było w szczegółach wyjaśnić tę zbrodnię. Rosja przyznała się do niej po upadku państwa sowieckiego, ale dzisiaj wiadomo że na nowo są próby jej zacierania. Na szczęście udało się dotrzeć do dokumentów i wiemy, że to kierownictwo państwa sowieckiego na czele ze Stalinem wydało rozkaz wymordowania polskich oficerów” – mówił prezydent. Sowieci przez 50 lat obarczali odpowiedzialnością za zamordowanie Polaków Niemców, dopiero 13 kwietnia 1990 roku władze Związku Radzieckiego przyznały, że za zabicie ponad 22 tysięcy Polaków, wziętych do niewoli w 1939 roku, odpowiada Stalin i NKWD. Do dziś zbrodnia katyńska nie jest ostatecznie zamknięta, ponieważ nie wiadomo gdzie zostali zamordowani i pogrzebani Polacy z tak zwanej “białoruskiej lity katyńskiej”. Wiadomości takie są w rosyjskich lub białoruskich archiwach, do których nie mają dostępu polscy badacze.
Read more
“Całym sercem przepraszam”. Prowadzący BBC o użytym wyrażeniu “polski obóz koncentracyjny”
Prowadzący flagowy program informacyjny brytyjskiego radia BBC przeprosił za wczorajsze słowa o “polskim obozie koncentracyjnym”. Mówił o Auschwitz. “Całym sercem przepraszam Polaków. To zrozumiałe, że tego rodzaju błąd jest dla nich głęboko obraźliwy” – podkreślił Justin Webb. “Oczywiście obóz nie był polski. Był to nazistowski obóz w okupowanej Polsce” – dodał. Określenie padło wczoraj podczas rozmowy o oscarowej “Strefie interesów”, filmie luźno inspirowanym książką Martina Amisa. Alarm podniosła część słuchaczy. Zdanie padło na żywo, ale pracownicy stacji szybko zorientowali się, że to błąd i wycięli te słowa z nagrania dostępnego w Internecie po emisji. Odpowiadając na pytania brytyjskiego korespondenta Polskiego Radia biuro prasowe BBC jeszcze wczoraj przeprosiło za błąd i zapowiedziało, że stacja przyzna się do niego na antenie. Tak też się stało. “Today” w BBC Radio 4 to najważniejsza audycja informacyjno-publicystyczna w Zjednoczonym Królestwie. Należy do najbardziej opiniotwórczych nie tylko w eterze, ale też w całym brytyjskim świecie medialnym. Justin Webb to doświadczony dziennikarz, który w przeszłości szefował między innymi amerykańskiemu biuru stacji, a wcześniej był prezenterem popołudniowego i wieczornego wydania dziennika telewizyjnego BBC.
Read more
Copernicus – 2023 najcieplejszym w historii w ciągu ostatnich 100 tysięcy lat
Ubiegły rok był najcieplejszym w historii planety w ciągu ostatnich 100 tysięcy lat. Tak ogłosili naukowcy z unijnego programu Copernicus, flagowego systemu, który dostarcza danych z sześciu obszarów. A są to – atmosfera, zmiany klimatyczne, zarządzanie kryzysowe, ląd, morza i bezpieczeństwo. Z raportu wynika, że od czerwca każdy miesiąc był najgorętszym na świecie. Średnio planeta była o 1,48 stopnia Celsjusza cieplejsza niż w okresie przedindustrialnym. Niemal dekadę temu, na szczycie klimatycznym w Paryżu ogłoszono porozumienie, by zapobiec globalnemu ociepleniu przekraczającemu 1,5 stopnia, bo byłby to wstrząs dla planety. Prawie połowa dni w ubiegłym roku była cieplejsza o ponad 1,5 stopnia w stosunku do poziomu sprzed epoki przemysłowej, co – jak podkreślano w raporcie – jest tragicznym precedensem. Dyrektor programu Copernicus Carlo Buontempo nazywa obserwowane ekstrema dramatycznymi. „2023 roku temperatury przekroczyły prawdopodobnie te z jakiegokolwiek okresu od co najmniej 100 tysięcy lat. To oznacza, że żadna ludzka aktywność nie musiała się do tej pory zmagać z tak ciepłym klimatem” – podkreślił. Naukowcy z programu Copernicus, którzy miesiąc po miesiącu zbierają dane klimatyczne spodziewali się takich wniosków. „Wiedzieliśmy, że rok 2023 nie przyniesie dobrych wiadomości. To kolejny dowód na coraz bardziej zauważalne skutki zmian klimatycznych” – skomentował Mauro Facchini, dyrektor do spraw obserwacji ziemi w Komisji Europejskiej. W ubiegłym roku odnotowano też globalne, średnie temperatury powierzchni morza na rekordowym poziomie. Rekordowe były też niskie poziomy lodu morskiego na Antarktydzie. Zasięg lodu morskiego Arktyki w marcu, w momencie jego rocznego maksimum, był jednym z czterech najniższych dla tego okresu w roku w historii pomiarów satelitarnych. Atmosferyczne stężenia dwutlenku węgla i metanu nadal wzrastały i osiągnęły rekordowe poziomy w ubiegłym roku. Na całym świecie odnotowano dużą liczbę ekstremalnych zdarzeń klimatycznych, w tym fale upałów, powodzie, susze i pożary lasów. Według naukowców nowe dane w tym roku przyniosą prawdopodobnie kolejne rekordy.
Read more
Polska: w stolicy upamiętniono powstańców wielkopolskich
Przy Grobie Nieznanego Żołnierza, na Powązkach Wojskowych oraz w archikatedrze warszawskiej uczczono pamięć powstańców wielkopolskich w 105. rocznicę zwycięskiego zrywu. Po uroczystym przemarszu ulicami Warszawy na Placu Marszałka Józefa Piłsudskiego organizator uroczystości marszałek województwa wielkopolskiego Marek Woźniak podkreślił, że pokonanie Niemców nie byłoby możliwe bez dobrze zorganizowanych Wielkopolan, którzy stanęli do walki. Jak mówił, ludzie wszystkich stanów, zawodów stanęli ramię w ramię z powstańcami, zadbali o materiały opatrunkowe, wyżywienie, umundurowanie, konie, wszystko, czego potrzebuje nowoczesna armia, by mogła stawić czoła osłabionemu, choć stanowiącemu zagrożenie wrogowi. Z grupą harcerzy z Wielkopolski w uroczystości uczestniczył podharcmistrz Krzysztof Pelec. Podkreślał, że przemówienie polskiego pianisty i działacza niepodległościowego Ignacego Paderewskiego było iskrą zapalającą do walki i do dziś jest przekazywane przez pokolenia. „To była iskra na beczce prochu, która zainicjowała wybuch Powstania” – mówił i dodał: „To musiało się zadziać, nie wyobrażamy sobie, żebyśmy nie byli częścią Polski tak nam to zostało przekazane przez naszych przodków, bo aż się gotowało w tych ludziach” – mówił. W uroczystościach wzięli udział przedstawiciele władz państwowych, sejmu, harcerze, grupy rekonstrukcyjne. Głównym organizatorem był samorząd województwa wielkopolskiego oraz Towarzystwo Pamięci Powstania Wielkopolskiego 1918-1919. Zwycięskie Powstanie Wielkopolskie trwało od 26 grudnia 1918 roku do 16 lutego 1919 roku i było reakcją na demonstracje Niemców sprzeciwiających się wizycie w Poznaniu polskiego pianisty i działacza niepodległościowego Ignacego Jana Paderewskiego.Zryw niepodległościowy Polaków doprowadził do wyzwolenia spod władzy niemieckiej niemal całej Wielkopolski.
Read more