RedakcjaKE ugina się pod presją rolników
Polska kolejnym unijnym krajem, w którym protestują rolnicy. Komisja Europejska już ugięła się częściowo pod ich presją. Zawiesiła, bądź zapowiedziała wycofanie kontrowersyjnych przepisów i projektów w ramach Europejskiego Zielonego Ładu, a do umowy o bezcłowym handlu z Ukrainą wprowadziła ograniczenia importowe. “Rolnicy, szanujemy Was. Jestem przekonany, że wspólnie przezwyciężymy wyzwania, które są przed nami” – deklarował przedwczoraj wiceprzewodniczący Komisji Marosz Szefczowicz. Dzień wcześniej padła deklaracja szefowej Komisji o wycofaniu projektu dotyczącego ograniczenia o połowę pestycydów do 2030 roku. “Stał się on symbolem polaryzacji’ – przyznała Ursula von der Leyen. A w ubiegłym tygodniu Komisja zezwoliła rolnikom na odstępstwa w przepisach dotyczących uprawy ziemi – nie będą musieli obowiązkowo ugorować 4 procent gruntów rolnych, będą mogli uprawiać bez ograniczeń i otrzymywać dotacje. Rolnictwo zostało także wyłączone z obowiązkowych redukcji emisji gazów cieplarnianych do 2040 roku, Komisja zrezygnowała z propozycji 30-procentowych ograniczeń emisji azotu i metanu. Stało się to na wniosek komisarza do spraw rolnictwa Janusza Wojciechowskiego, o czym napisał on w liście do polskich rolników w przededniu planowanych protestów. W liście otwartym do rolników Janusz Wojciechowski przypomniał też, że Komisja zgodziła się w sumie na 4 miliardy euro pomocy publicznej dla sektora – największej ze wszystkich krajów członkowskich i że dopłaty bezpośrednie zostały wyrównane. Zapowiedział także starania między innymi o zwolnienie rolników ze wszelkich sankcji za nieprzestrzeganie warunków unijnej polityki rolnej. Jest też propozycja Komisji, do zatwierdzenia przez unijne kraje i Europarlament, w sprawie przedłużenia umowy o bezcłowym handlu z Ukrainą do czerwca przyszłego roku, a w niej ograniczenia importowe cukru, drobiu i jaj. Zabiegał o to polski komisarz wspólnie z ministrem rolnictwa Czesławem Siekierskim.
Read more
Barbara Nowacka: mamy środki na podwyżki
Minister edukacji Barbara Nowacka zadeklarowała gotowość do wypłacenia trzydziestoprocentowych podwyżek nauczycielom. W siedzibie resortu edukacji zakończyła się druga tura rozmów ze związkami zawodowymi na temat rozporządzenia płacowego, zapewniającego nauczycielom wzrost minimalnej pensji o 30 i 33 procent, w zależności od stopnia awansu zawodowego. Barbara Nowacka zapewniła, że pieniądze na ten cel, 23 miliardy złotych, są zabezpieczone. “My jesteśmy gotowi do podpisania rozporządzenia” – oświadczyła minister. “Spłynęły do nas też uwagi od strony związkowej. Najprawdopodobniej 19 lub 20 lutego zostanie podpisane to rozporządzenie. Pieniądze w budżecie są zabezpieczone. Jedyną rzeczą, jaka musi się jeszcze wydarzyć, to są uzgodnienia na poziomie samorządowym pomiędzy samorządami a związkami zawodowymi. I te pieniądze będą systematycznie przekazywane” – dodała szefowa resortu edukacji. Związki zawodowe przekonywały, że podwyżki mogłyby być większe, bo w rozporządzeniu są na przykład przeszacowane kwoty dodatków, czy liczba samych nauczycieli. Szef Związku Nauczycielstwa Polskiego – Sławomir Broniarz – powiedział, że z uwagi na potrzebę jak najszybszych wypłat podwyżek, do sprawy kolejnego wzrostu wynagrodzeń związkowcy i ministerstwo wrócą za kilka miesięcy. “Budżet został zamknięty, natomiast wrócimy do tych rozmów, i tego też oczekują wszystkie związki zawodowe, w ciągu najbliższych miesięcy” – powiedział Sławomir Broniarz. “Żebyśmy dyskutując o tym. jak będzie się kształtował system wynagrodzeń, wydatki budżetowe i kształt budżetu jesienią, żebyśmy do tego pola debaty wrócili”- dodał szef ZNP. Podwyżki, z wyrównaniem od stycznia, mają trafić do nauczycieli najpóźniej w kwietniu.
Read more
Amerykański system ASRR trafi do Polski
Departament Stanu Stanów Zjednoczonych zgodził się na sprzedaż Polsce systemu sterowców i radarów ASRR. W skład pakietu wchodzą też programy szkoleniowe polskich żołnierzy, wsparcia technicznego i logistyki oraz testowania i naziemnego zarządzania systemami. Pakiet ma wartość 1,2 miliarda dolarów. “Zgoda na sprzedaż sprzętu wpisuje się w naszą politykę zagraniczną, zasady budowania bezpieczeństwa Stanów Zjednoczonych poprzez wzmacnianie naszych sojuszników w NATO, co jednocześnie gwarantuje polityczną stabilność i postęp ekonomiczny w Europie. Sprzedaż tego sprzętu zwiększy obronność Polski oraz jej możliwości reagowania na aktualne oraz przyszłe zagrożenia” – podano w komunikacie Departamentu Stanu. Zapytanie o możliwość sprzedaży systemów ASRR złożył w maju 2023 roku ówczesny minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak. System sterowców ma być elementem systemu wczesnego ostrzegania o zagrożeniach.
Read more
Polska – premier Donald Tusk: mamy wieloletni program pomocy dla Ukrainy
Premier Donald Tusk powiedział w Brukseli, że wieloletni program pomocy dla Ukrainy został dziś przyjęty przez wszystkich unijnych przywódców bez warunków typu weto. “Cała pomoc finansowa dla Ukrainy – 50 miliardów euro na 4 lata – została dziś przyjęta bezdyskusyjnie” – dodał szef rządu na konferencji prasowej po nadzwyczajnym unijnym szczycie. Szef Rady Europejskiej Charles Michel poinformował, że na pakiet zgodzili się przywódcy wszystkich krajów, a zatem także premier Węgier Viktor Orban, który od grudnia blokował decyzję. Pieniądze zostaną wypłacone z unijnego budżetu. Donald Tusk podkreślił, jak ważne jest, że za pomocą Ukrainie opowiedziało się 27 państw, a więc cała Wspólnota. Jak mówił, “nie było wcale tak łatwo” zbudować poparcie w tej sprawie wśród wszystkich członków, ale ostatecznie się to udało. “Unia Europejska jest zjednoczona w tym wysiłku na rzecz pomocy Ukrainie w wojnie z Rosją, bez dwóch zdań” – powiedział szef rządu. Zaznaczył, że właśnie ta jednoznaczność ma istotne znaczenie.”Mamy pomoc dla Ukrainy na 4 lata. To rozstrzygnięcie ma charakter strategiczny. Skończyła się epoka dwuznaczności i dziwnych “gierek” – oświadczył Donald Tusk. Dodał, że “Dziś mamy znowu Europę o wysokich standardach, gotową do działania i podejmowania decyzji”. Donald Tusk poinformował w Brukseli, że Polska będzie domagać się możliwie obszernego 13. pakietu unijnych sankcji wobec Rosji. Donald Tusk powiedział, że Polska ma swoje postulaty. „One dotyczą różnych rzeczy, choćby embarga na paliwo do elektrowni jądrowych, co nie jest takie proste, bo wiele państw zaangażowanych w pomoc Ukrainie jest równocześnie trochę uzależnionych od paliwa do elektrowni jądrowych, które pochodzi z Rosji” – powiedział premier. “Rozumiem obiekcje wielu ludzi, ale Polska zawsze była tym państwem, które dopominało się mocnych sankcji wobec Rosji” – dodał szef rządu. Nie chciał spekulować, czy uda się przeforsować postulaty Polski i krajów o podobnym stanowisku. Zapowiedział natomiast, że Polska będzie naciskać na zgodę unijnych państw w sprawie wykorzystania zysków z zamrożonych w ramach europejskich sankcji aktywów Banku Centralnego Rosji na rzecz odbudowy Ukrainy. Komisja szacuje, że do 2027 roku byłoby to około 15 miliardów euro. Szef rządu odniósł się też do spraw krajowych. Komentując odwołanie prezesa…
Read more
Polska: politycy o odwołaniu Daniela Obajtka ze stanowiska prezesa Orlenu
Daniel Obajtek został odwołany z funkcji prezesa PKN Orlen. Decyzją Rady Nadzorczej spółki, obowiązki będzie pełnił do 5 lutego. Wiceminister aktywów państwowych Robert Kropiwnicki z Koalicji Obywatelskiej powiedział, że to dobra i oczekiwana decyzja. Jego zdaniem, umożliwi to płynne przejęcie spółki. Decyzję o odwołaniu Daniela Obajtka podjęła Rada Nadzorcza powołana przez Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy jeszcze za rządów PiS. Wkrótce może podzielić los prezesa. 6 lutego zbierze się Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, które dokona zmian w Radzie Nadzorczej. Zdaniem Michała Urbaniaka z Konfederacji, decyzja o odwołaniu Daniela Obajtka była do przewidzenia, choć przypomina, że miało dojść do niej dużo wcześniej – prezes Orlenu zapowiadał, że odejdzie, gdy powstanie rząd Donalda Tuska. Były poseł Konfederacji uważa, że ocena Daniela Obajtka nie jest jednoznaczna. Zauważa, że był on “żołnierzem politycznym” Jarosława Kaczyńskiego, ale miał też pewien zmysł biznesowy, o czym świadczy chęć stworzenia silnego przedsiębiorstwa w strategicznym sektorze gospodarki. Daniel Obajtek zapewniał podczas dzisiejszej konferencji prasowej, że jego działania w koncernie, w tym badana przez prokuraturę fuzja z Lotosem były niezbędne. Zaznaczył, że “dalszy rozwój Orlenu, jego dobre imię oraz bezpieczeństwo energetyczne Polski zawsze było dla mnie priorytetem”.
Read more
Polska – GUS: liczba ludności Polski spadła o 131 tysięcy
Jest nas mniej. Z danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że na koniec 2023 roku liczba ludności Polski wynosiła 37 milionów 635 tysięcy. To o 131 tysięcy mniej niż przed rokiem – wynika z wypowiedzi prezesa Głównego Urzędu Statystycznego Dominika Rozkruta. W zeszłym roku urodziło się w naszym kraju najmniej dzieci w całym okresie powojennym. Prezes GUS dodał, że sytuacja demograficzna w ostatniej dekadzie nie napawa optymizmem. “Ubytek ludności w poprzednim roku był mniejszy, niż w dwóch poprzednich latach, ale nadal dużo większy, niż przed pandemią” – podkreślił Dominik Rozkrut. Dodał, że na zmianę liczby ludności wpływa głównie przyrost naturalny, który od 10 lat jest ujemny. Według wstępnych szacunków, w 2023 roku w Polsce urodziło się 272 tysiące dzieci, czyli o 33 tysiące mniej, niż rok wcześniej. “Była to najniższa liczba urodzeń notowana w całym okresie powojennym” – powiedział szef GUS. Liczba zgonów była niższa niż rok wcześniej o 39 tysięcy. Wyniosła 409 tysięcy, co oznacza, że była o 137 tysięcy większa od liczby urodzeń.Brakuje jeszcze danych na temat salda migracji zagranicznych, ale – jak dodał prezes Rozkrut – mają one stosunkowo niewielki wpływ na te tendencje.
Read more
Polska – premier D. Tusk: budżet podpisany, reszta bez znaczenia
Jest reakcja premiera Donalda Tuska na informację o podpisaniu przez prezydenta Andrzeja Dudę ustawy budżetowej.“Budżet podpisany i o to chodziło. Reszta bez znaczenia. Pieniądze trafią do ludzi, nic tego nie zatrzyma” – napisał premier na portalu X. “Prezydent wyszedł na chwilę ze swojej bańki do narodu i podpisał budżet. Po czym wrócił do swojego świata: swoich sędziów, swoich trybunałów, swojej partii. Dobrze, że wyszedł, szkoda, że wrócił. Tu nikt nie czeka na kolejny odcinek sagi o Kamińskim i Wąsiku. Sąd orzekł, panowie nie są posłami, nie będą uczestniczyć w obradach. Kropka. Nie zmienią tego żadne szantaże pana Prezydenta”- napisał na portalu X marszałek Sejmu Szymon Hołownia. Do decyzji prezydenta w mediach społecznościowych odniósl się też szef Kancelarii Premiera Jan Grabiec. ” W grudniu 2016 posłowie PiS w Sali Kolumnowej bezprawnie uniemożliwili udział w głosowaniu nad budżetem stu kilkudziesięciu posłom opozycji. Prezydentowi Dudzie budżet bardzo się wtedy podobał”- napisał na portalu X. . Prezydent Andrzej Duda zdecydował o podpisaniu ustawy budżetowej i skierowaniu jej, a także ustawy okołobudżetowej i dwóch innych nowelizacji ustaw do Trybunału Konsytucyjnego w trybie kontroli następczej. Powodem jest – jak stwierdza się- procedura uchwalania tych ustaw, a dokładnie nieobecność podczas prac nad nimi posłów PiS Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika. Jak napisano w komunikacie Kancelarii Prezydenta, Andrzej Duda podjął decyzję o podpisaniu ustawy budżetowej na rok 2024, ustawy okołobudżetowej oraz nowelizacji ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. “Z uwagi na wątpliwości związane z prawidłowością procedury uchwalenia w wyżej wymienionych ustaw tj. brakiem możliwości udziału w pracach Sejmu nad tymi ustawami przez posłów Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika, Prezydent zdecydował o skierowaniu powyższych ustaw, w trybie kontroli następczej do Trybunału Konstytucyjnego, celem zbadania ich zgodności z Konstytucją”- napisano w komunikacie. Jak zapowiada w komunikacie Kancelaria Prezydenta, “analogiczne działania będą podejmowane przez prezydenta każdorazowo w przypadku uniemożliwienia posłom wykonywania ich mandatu, pochodzącego z wyborów powszechnych”. “Należy podkreślić, że sprawa wygaśnięcia mandatów została jednoznacznie przesądzona przez Sąd Najwyższy. Mariusz Kamiński i Maciej Wąsik są posłami na…
Read more
Nowe pobrexitowe zasady. Utrudnienia dla przedsiębiorców, także z Polski
Nowe, pobrexitowe zasady. Właściciele firm – i unijnych, i brytyjskich – mówią o niepewności i dodatkowych wydatkach. By przewieźć z Polski do Wielkiej Brytanii takie produkty jak: sery, mleko czy wiele rodzajów mięsa unijni przedsiębiorcy muszą mieć teraz nowy certyfikat weterynaryjny. “Rozmawialiśmy z unijnymi przedsiębiorcami i zrzeszeniami handlowców. To jasne, że brakuje zrozumienia co do działania nowych procedur” – alarmuje Marco Forgione, szef londyńskiego Instytutu Eksportu i Handlu Międzynarodowego. “Co gorsza od Polaków, Niemców i Hiszpanów mamy sygnały, że brakuje weterynarzy, którzy wystawialiby certyfikaty” – dodaje rozmówca Polskiego Radia. Biurokracja, koszty i niepewność, czy wszystko uda się zrobić na czas. W czwartą rocznicę wyjścia z Unii, kolejne efekty brexitu dają o sobie znać. Brytyjczycy pięć razy odwlekali wprowadzenie nowych zasad, bo obawiali się wpływu na swoją gospodarkę.Teraz jednak system rusza, a znaków zapytania po obu stronach kanału La Manche jest wiele. \”Musimy zapewnić komplet dokumentów do wygenerowania świadectwa eksportowego i uzyskać zgodę polskiego weterynarza na wywóz produktów do Wielkiej Brytanii. Mamy prawie 4000 tirów rocznie, ponad 1000 produktów, do których musimy zgromadzić odpowiednie dokumenty – wylicza Dariusz Rusek z firmy Mastermedia, eksportera żywności. “Już opanowanie tego procesu przy naszej skali i liczbie produktów jest bardzo skomplikowane” – podkreśla rozmówca Informacyjnej Agencji Radiowej W wielu przypadkach miejsca na zwłokę po prostu nie ma. “Problemy zaczynają się, gdy rozmawiamy o towarze chłodzonym. Tu nie możemy stracić nawet jednego dnia, produkty mają krótki termin przydatności” – tłumaczy Krzysztof Kleinschmidt, dyrektor operacyjny firmy Bestfoods. Łańcuchy dostaw są mocno splecione, a brexitowe bariery te sploty osłabiają. Obaw nie kryje Cold Chain Federation, zrzeszająca handlowców żywnością, która wymaga lodówek i zamrażarek. Tom Southall, dyrektor wykonawczy organizacji mówił w BBC wprost: niewielcy eksporterzy z Unii mogą po prostu uznać, że nowa biurokracja to za duży kłopot. I przestać wysyłać jedzenie do Wielkiej Brytanii. Jego zdaniem zmniejszyć się mogą np. dostawy bekonu – kluczowego składnika English Breakfast. Również szef Institute of Export and International Trade dodaje, że choć koszty nowej biurokracji łatwiejsze będą do “przełknięcia” dla dużych firm, to mniejsze mogą uznać, że dalsze wysyłanie towarów do…
Read more
W 2023 roku Polacy zaciągnęli 182,5 mld zł kredytów i pożyczek
W 2023 roku Polacy zaciągnęli 182 i pół miliarda złotych kredytów i pożyczek – wynika z danych Biura Informacji Kredytowej. To o blisko 26 procent więcej niż rok wcześniej. Na koniec ubiegłego roku suma wszystkich kredytów i pożyczek do spłaty wyniosła 727 miliardów złotych. To o 5 miliardów złotych więcej niż w 2022 roku. Nie był to jednak rekordowy rok, ponieważ w 2021 r. zadłużenie było wyższe o 8 miliardów złotych. Największy wzrost sprzedaży w 2023 roku dotyczył kredytów na zakup nieruchomości, których banki i SKOK-i udzieliły na łączną kwotę prawie 64 miliardy złotych, czyli o 40,5 procent więcej niż w 2022 roku. Pożyczki pozabankowe osiągnęły wartość 14,6 mld zł, co stanowi wzrost o 58 proc. r/r. Z raportu wynika poza tym, że w ubiegłym roku zaciągnięto kredyty gotówkowe na kwotę 74 mld zł, czyli 14 procent więcej. W tym czasie wartość kredytów mieszkaniowych wzrosła o 41 procent – wyniosła 64 miliardy złotych. Prezes BIK Mariusz Cholewa spodziewa się, że w tym roku wartość kredytów mieszkaniowych w dalszym ciągu będzie rosła. Wzrośnie o 13 procent, ale nadal mniej o 19 procent w porównaniu z rekordowym rokiem 2021. Dodał, że na akcję kredytową w tym roku wpływać będą pozytywnie te same czynniki ekonomiczne i systemowe, co w ubiegłym roku.
Read more
Polska: premier Donald Tusk o przyszłości ustawy budżetowej
“Nie będziemy tolerowali zamachu na interesy najbardziej potrzebujących Polaków” – mówił premier Donald Tusk pytany o ewentualne odesłanie przez prezydenta ustawy budżetowej do Trybunału Konstytucyjnego. Powiedział, że – jego zdaniem – prezydent nie ma podstaw, aby opóźniać podpisanie ustawy budżetowej. Szef rządu zaznaczył także, że w przypadku blokowania budżetu przez prezydenta, są inne rozwiązania. “Jeśli prezydent Duda naprawdę na polecenie prezesa Kaczyńskiego chciałby uniemożliwić wypłatę ludziom pieniędzy, to wtedy być może ja zdecyduję się wspólnie z koalicjantami na natychmiastowe skrócenie kadencji i rozpisanie wyborów” – powiedział premier. Zaznaczył, że koalicja nie będzie tolerowała jakichkolwiek ataków zupełnie bez uzasadnienia. Prezydent do 1 lutego musi podpisać ustawę budżetową lub odesłać ją do Trybunału Konstytucyjnego. Prezydent nie ma możliwości zawetowania ustawy
Read more