Rozpoczął się szczyt UE, jeden z głównych tematów to pakiet budżetowy
W Brukseli unijni przywódcy zasiedli już do stołu obrad, a jednym z głównych tematów jest pakiet budżetowy i dołączony do niego mechanizm warunkowości wypłaty funduszy. Dziś powinno być wiadomo, czy jest zgoda na kompromisowe zapisy i wytyczne dla Komisji Europejskiej kiedy może zostać użyty. Mechanizm w pierwotnej wersji był, zdaniem Polski i Węgier, nieprecyzyjny i mógł być wykorzystywany w decyzjach arbitralnych, motywowanych politycznie. Dodatkowe gwarancje zapisane we wnioskach ze szczytu mówią o tym, że mechanizm będzie miał zastosowanie dla ochrony interesów finansowych Unii przed korupcją i defraudacją i że samo stwierdzenie naruszenia praworządności nie jest powodem dla uruchomienia mechanizmu. Korzystanie z niego będzie możliwe dopiero po orzeczeniu unijnego Trybunału Sprawiedliwości o zgodności z europejskim prawem. “Chcemy, by budżet był uruchomiony jak najszybciej, ale nie odejdziemy od tego, żeby bronić polskich interesów poprzez maksymalną pewność co do tego, że w konkluzjach określone będą wytyczne dla Komisji Europejskiej” – mówił przed rozpoczęciem szczytu premier Mateusz Morawiecki. “Jesteśmy centymetr od osiągnięcia porozumienia. Dziś walczymy o jedność naszego wspólnego kontynentu o zdrowy rozsądek” – komentował premier Węgier Viktor Orban. Wnioski ze szczytu, w których są zapisane gwarancje nie są prawnie wiążące ale są zobowiązujące i ustalenia przywódców trudno będzie zignorować.
Read moreUE – rozpoczął się wideoszczyt przywódców 27 krajów nt. Białorusi
W południe rozpoczął się wideoszczyt z udziałem unijnych przywódców, poświęcony sytuacji na Białorusi. Zwołał go przewodniczący Rady Europejskiej Charles Michel. O pilną naradę apelował premier Mateusz Morawiecki zaraz po wyborach prezydenckich na Białorusi, które odbyły się 9 sierpnia. Od czasu wyborów codziennie dochodzi do wielotysięcznych demonstracji, której uczestnicy protestują przeciwko sfałszowaniu wyników i domagają się odejścia od władzy prezydenta Aleksandra Łukaszenki. Unijni urzędnicy i dyplomaci przewidują, że europejscy przywódcy zaapelują do władz w Mińsku o dialog z protestującymi obywatelami. To jeden z postulatów Warszawy, o czym mówił Polskiemu Radiu wiceminister spraw zagranicznych Marcin Przydacz. Niektórzy dyplomaci mają też nadzieję, że unijnym przywódcom uda się uzgodnić stanowisko, ostrzegające Rosję przed ingerencją w wewnętrzne sprawy Białorusi. Mowa ma być także o sankcjach wymierzonych w osoby odpowiedzialne za przemoc i fałszowanie wyników wyborów na Białorusi. Po wyborach w 2010 roku i represjach Unia wpisała na czarna listę 130 osób, później dopisywała kolejne nazwiska. Ale w 2015 roku większość sankcji została zawieszona, a rok później zniesiona w reakcji na zwolnienie więźniów politycznych.
Read moreParlament Europejski nie akceptuje ustaleń szczytu dot. wydatków w budżecie i zapisów o praworządności
Parlament Europejski nie akceptuje ustaleń szczytu dotyczących unijnego budżetu na najbliższych 7 lat i domaga się zmian. Europosłowie przyjęli rezolucję w tej sprawie, którą przygotowały grupy – chadeków, socjalistów, liberałów, zielonych i zjednoczonej lewicy. Za było 465 deputowanych, przeciwko 150, wstrzymało się od głosu 67. Deputowani negatywnie ocenili ograniczenie wydatków i złagodzone zapisy dotyczące mechanizmu praworządnościowego.Rezolucja to stanowisko polityczne, do negocjacji z krajami członkowskimi, które rozpoczną się one po wakacjach. Zgoda Europarlamentu jest niezbędna, by budżet zaczął obowiązywać od stycznia. Europosłowie napisali, że z zadowoleniem przyjęli uzgodnienie dotyczące funduszu odbudowy po pandemii, choć są rozczarowani zmniejszeniem bezzwrotnych grantów, ale nie akceptują porozumienia w sprawie budżetu. Deputowani przypomnieli, że ustalenia przywódców są jedynie politycznym porozumieniem. „Parlament nie zatwierdzi automatycznie faktów dokonanych i jest gotowy wstrzymać swoją zgodę w sprawie wieloletniego budżetu do czasu osiągnięcia satysfakcjonującego porozumienia” – brzmi fragment rezolucji. Deputowani krytykują ograniczony poziom wydatków w budżecie, który jest poniżej ich oczekiwań i cięcia między innymi w polityce zdrowotnej, w badaniach naukowych, w edukacji, transformacji cyfrowej oraz innowacji.W rezolucji czytamy też, że Parlament Europejski głęboko ubolewa, że przywódcy rozwodnili i osłabili zapisy dotyczące powiązania oceny stanu praworządności z finansowaniem z unijnego budżetu. Zapowiedzieli, że będą domagać się zaostrzenia zapisów i przywrócenia propozycji Komisji Europejskiej dotyczącej sposobu głosowania przy podejmowaniu decyzji o uruchomieniu procedury sankcyjnej. Komisja chciała, by do zablokowania niezbędna była większość kwalifikowana. Ostatecznie ustalono, że większość kwalifikowana będzie potrzebna do zaakceptowania decyzji o uruchomieniu procedury sankcyjnej, co powoduje, że to nie będzie łatwe. Eurodeputowani podkreślili też, że zawieszenie, czy odebranie pieniędzy nie powinno zwalniać władz kraju od wypłacenia ich beneficjentom. Chodzi o to, by samorządy nie traciły pieniędzy, lecz by różnice pokrywały rządy z budżetów narodowych.
Read moreZgoda przywódców UE na szczycie, ponad 100 mld euro dla Polski
Bilion 800 miliardów euro ma wynieść w sumie pakiet finansowy dla Unii na najbliższe lata, podczas wychodzenia z kryzysu po pandemii. Unijni przywódcy porozumieli się zarówno w sprawie budżetu Wspólnoty – ma wynieść nieco ponad bilion euro jak i funduszu odbudowy w wysokości 750 miliardów euro. Szefowie unijnych instytucji mówią o historycznym porozumieniu. “To były oczywiście trudne negocjacje w bardzo trudnych czasach dla wszystkich Europejczyków. To był maraton, który zakończył się sukcesem dla wszystkich 27 krajów, ale szczególnie dla ludzi. To jest dobre i silne porozumienie i – co najważniejsze – to jest odpowiednie porozumienie właśnie na te czasy” – powiedział szef Rady Europejskiej ogłaszając przed szóstą rano porozumienie. “Negocjowaliśmy cztery długie dni i noce, ponad 90 godzin, ale było warto” – wtórowała przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen. Negocjacje trwały tak długo, bo tak duże były podziały w Unii i rowu dzielącego przede wszystkim Północ i Południe nie udało się zasypać. Północ Europy do której należą kraje oszczędnej piątki, Holandia, Dania, Austria, Szwecja i Finlandia chciała ograniczać wydatki, Południe Europy, przede wszystkim Hiszpania i Włochy, wspierane przez Francję i Niemcy, domagały się, by były one możliwie jak największe. Kompromis sprawił, że konieczne były cięcia puli grantów dostępnych w funduszu odbudowy. Z pół biliona euro pierwotnie proponowanych dotacji zostało 390 miliardów euro, reszta funduszu – 360 miliardów euro to pożyczki. W sumie cięcia na poziomie unijnym są duże w porównaniu z pierwotnymi propozycjami – 22-procentowe. Jednak Polska straci tylko 3 procent. W sumie ma dostać z obu instrumentów 125 miliardów euro w bezzwrotnych dotacjach i 34 miliardy euro pożyczek. “To jest kwota, której wcześniej nigdy nie było. W cenach bieżących to około 750 miliardów złotych. To będzie bardzo dobry zastrzyk rozwojowy na cele infrastrukturalne, na rolnictwo, fundusz kohezji, fundusze infrastrukturalne, także dla Polski na transformację energetyczną” – mówił premier Mateusz Morawiecki. Na ostatnim etapie negocjacji zmienione zostały zapisy dotyczące mechanizmu oceny stanu praworządności i powiązania z unijnymi funduszami. Zostały one rozwodnione i złagodzone w porównaniu z wcześniejszymi propozycjami. W dokumencie jest podkreślenie znaczenia ochrony interesów finansowych Unii i…
Read moreŚwiat: Korea Północna o ewentualnym szczycie z USA
Korea Północna oświadczyła, że kolejny szczyt ze Stanami Zjednoczonymi byłby “bezużyteczny”, chyba że Waszyngton zaoferowałby ustępstwa w negocjacjach nuklearnych. Wcześniej amerykański prezydent Donald Trump sugerował, by północnokoreański przywódca Kim Dzong-Un “działał szybko”. Doradca w północnokoreańskim MSZ Kim Kie Gwan powiedział, że Stany Zjednoczone “kupują czas i zachowują się tak, jakby dokonały postępu”. Stwierdził, że “nie jest zainteresowany rozmowami dla samych rozmów”. “Nie damy USA niczego, czym mógłby się chwalić Donald Trump, jeśli nie uzyskamy czegoś w zamian” – podkreślił. Pjongjang dał Stanom Zjednoczonym czas do końca roku na złożenie oferty. Miałaby ona uratować rozmowy pokojowe, które znalazły się w impasie po fiasku tegorocznego szczytu przywódców obu państw w stolicy Wietnamu Hanoi. Korea Północna miała zażądać wówczas natychmiastowego zniesienia sankcji. Stany Zjednoczone uzależniają tę decyzję od zakończenia procesu całkowitej i nieodwracalnej denuklearyzacji Półwyspu Koreańskiego. Amerykański sekretarz obrony Mark Esper poinformował, że Stany Zjednoczone i Korea Południowa odłożą zaplanowane wcześniej ćwiczenia lotnicze. Podkreślił, że jest to akt “dobrej woli”, który ma pomóc w negocjacjach pokojowych z Koreą Północną. Dotychczas Kim Dzong-Un i Donald Trump spotkali się trzy razy. Prócz tegorocznego szczytu w Hanoi, rozmawiali w Singapurze i w strefie zdemilitaryzowanej na Półwyspie Koreańskim.
Read more
