Śmigus-dyngus od wieków symbolizuje świąteczny poniedziałek w Polsce

W wielu polskich domach w ruch poszły dziś pistolety, jajeczka, miseczki i inne akcesoria do polewania wodą. Od wieków drugi dzień świąt wielkanocnych w Polsce symbolizuje śmigus-dyngus. Zwyczaj obchodzony jest lokalnie także w innych krajach słowiańskich. Choć “lany poniedziałek” kojarzony jest z Wielkanocą, jego korzenie wywodzą się z obrzędowości pogańskiej – informuje Magdalena Trzaska z Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi: “Wiara w moc wody czyli w zdolność dawania życia, zapewniania płodności – jest tutaj widoczna. Niewielu wie, że dawniej były to dwa oddzielne zwyczaje. Śmigus polegał na symbolicznym biciu witkami wierzb albo palmami po nogach i oblewaniem się wodą. Symbolizowało to oczyszczenie symboliczne z chorób, brudu, ale i grzechu. Dyngusem określano natomiast wielkanocne kolędowanie” – opisuje. W “lany poniedziałek” na baczności powinny się mieć szczególnie kobiety. To dlatego, że polewanie wodą wiąże się w tym wypadku z wyrażaniem zainteresowania i uczuciami – dopełnia Trzaska: “Dziś robimy to w zasadzie dla czystej rozrywki. Dawniej oblewano głownie panny na wydaniu i miało to im pokazać, że cieszą się popularnością, że nie będą musiały długo oczekiwać na zamążpójście. Z tych powodów każda panna chciała, by oblewano ją jak najwięcej razy, bo wiedziała, że się jej to opłaci” – zauważa. Pierwsze wzmianki dotyczące śmigusa-dyngusa na ziemiach polskich sięgają XV wieku.

Read more

Poniedziałek Wielkanocny – drugi dzień Świąt Zmartwychwstania Pańskiego

Kościół katolicki obchodzi Poniedziałek Wielkanocny. To drugi dzień Świąt Zmartwychwstania Pańskiego. “Największe święta chrześcijańskie, takie jak Wielkanoc obchodzi się przez dwa dni, aby móc głębiej rozważać tajemnice wiary oraz radować się ze Zmartwychwstania Pana Jezusa” – podkreśla redaktor naczelny tygodnika “Idziemy” ksiądz Henryk Zieliński. “Wielkanoc, Tajemnica Zmartwychwstania Pańskiego jest tak wielką i ważną Tajemnicą i tak radosną dla nas. Cóż może być większego, niż zwycięstwo nad śmiercią, grzechem, piekłem, szatanem i wiecznym potępieniem? Już samo zwycięstwo na śmiercią jest czymś radosnym. „Chrystus zwycięża śmierć rozumianą jako wieczne potępienie, jako unicestwienie człowieka. Zapewnia nam też zmartwychwstanie. „Skoro On Zmartwychwstał – mówi święty Paweł – to i my zmartwychwstaniemy.” To jest wielka radość i w związku z tym tej radości nie da się zamknąć w jednym tylko dniu wielkanocnym” – zaznacza ksiądz Henryk Zieliński. Proboszcz warszawskiej bazyliki Świętego Krzyża ksiądz Bartosz Pikul wyjaśnia, że Poniedziałek Wielkanocny to wciąż czas spotkania ze Zmartwychwstałym Jezusem. “Poniedziałek Wielkanocny, jak i cały okres Wielkanocny pyta nas o nasze doświadczenie Zmartwychwstałego. Czy nasza religijność nie jest czasami ograniczona do jakichś sentymentalnych wspomnień, albo rytualizmu? Trzeba nam dotknąć, spotkać, doświadczyć – mocy Chrystusa. Prośmy więc abyśmy nie byli świadkami pustego grobu, ale spotkania z Żywym, Który nas odnalazł”- wyjaśnia duchowny. Poniedziałek Wielkanocny to również Śmigus Dyngus związany przede wszystkim z tradycją oblewania wodą, również święconą, tłumaczy biskup pomocniczy diecezji charkowsko-zaporoskiej z Ukrainy Jan Sobiło.  “W Poniedziałek Wielkanocny delikatnie pokropmy naszych bliskich, znajomych, ażeby ta łaska Wielkanocnego Chrystusa spłynęła na nasze rodziny, na całą naszą Ojczyznę. Niech Polska będzie obmyta ze wszystkiego co niedobre, co Bogu się nie podobało – kroplami tej poświęconej wody. Niech Bóg Błogosławi całej naszej Ojczyźnie i całemu światu” – błogosławił biskup Jan Sobiło.Śmigus Dyngus łączy w sobie dwie symboliki – chrześcijańską i pogańską. Polewanie wodą nawiązuje do dawnych praktyk pogańskich, łączących się z symbolicznym budzeniem się przyrody do życia. Do przyszłej niedzieli Kościół katolicki świętuje Zmartwychwstanie Chrystusa. Uroczystości zamknie 24 kwietnia Niedziela Miłosierdzia Bożego.

Read more