35 lat temu runął Mur Berliński

Równo trzydzieści pięć lat temu runął Mur Berliński, który dzielił mieszkańców obecnej stolicy Niemiec. To był realny koniec komunistycznej NRD, a po programie dzisiejszego świętowania rocznicy widać, jak duże znaczenie dla Niemców ma to, co wcześniej stało się w Polsce. Rocznicowe obchody z burmistrzem Berlina i szefem Fundacji Muru Berlińskiego otworzył Basil Kerski, dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności w Gdańsku. Głos zabrała polska, niemiecka i francuska młodzież. Wśród występujących muzyków została zapowiedziana Emilia Niezbecka, a w Kaplicy Pojednania współzałożyciel “Solidarności”, Bogdan Borusewicz. Ponad 150 kilometrów nie tylko muru, ale także zasieków, rowów i kolczastych drutów, a miejscami nawet min, oddzielało Niemiecką Republikę Demokratyczną od Berlina Zachodniego. Powstała w 1961 roku zapora odcięła od demokratycznej części kraju mieszkańców komunistycznych Niemiec. Po wojnie Niemcy i Berlin podzielono na cztery strefy, kontrolowane przez Amerykanów, Brytyjczyków, Francuzów i Sowietów. Ci ostatni odcięli swoją część od pozostałych i powołali komunistyczną NRD. Próby przedostania się do Berlina Zachodniego nie przeżyło przynajmniej 136 osób, według innych wyliczeń – nawet o 100 więcej. Samo obalenie muru w roku 1989 odbyło się jednak pokojowo, po tygodniach demonstracji ze świecami w rękach i za sprawą wydarzeń w innych krajach wschodniej Europy. Niespełna rok po obaleniu muru NRD połączyła się z RFN i razem z Berlinem Zachodnim stworzyła zjednoczone państwo niemieckie.O polskiej “Solidarności” mówiła wczoraj w Bundestagu posłanka Katrin Budde, między innymi Polaków wymieniał deputowany Sepp Müller.

Read more

Węgry: Deklaracja budapeszteńska zakończyła spotkanie Rady Europejskiej

W Budapeszcie zakończyło się nieformalne spotkanie Rady Europejskiej. Spodziewano się konfliktów i kłótni z Viktorem Orbánem – okazało się, że udało się wypracować konkretne rozwiązania. Po pierwsze przyjęto pakiet rozwiązań mający polepszyć konkurencyjność europejskiej gospodarki. Dodatkowo po szczycie przyjęto deklarację budapeszteńską. Mowa w niej nie tylko o konkurencyjności, ale również o zmniejszeniu biurokracji, cen energii i wzmocnienia europejskiego przemysłu obronnego. „Jeśli Amerykanie postanowili uczynić Amerykę znowu wielką, odpowiedź jest tylko jedna: my też uczynimy Europę wielką” powiedział gospodarz spotkania. Nawiązanie do hasła wyborczego Donalda Trumpa było tu nieprzypadkowe. Wiele czasu unijnym przywódcom zajęła rozmowa nad przyszłością stosunków z nowym prezydentem. „Stany Zjednoczone są naszym największym partnerem gospodarczym i handlowym. Łączy nas wyjątkowa więź historyczna, a nasi obywatele mają miliony przyjaźni po drugiej stronie Atlantyku. Dlatego ważne jest, aby od samego początku budować dobre relacje z nową administracją” – powiedziała Ursula von der Leyen. Spotkanie w Budapeszcie przebiegło spokojnie, choć pomiędzy Węgrami, Komisją Europejską i wieloma krajami Unii istnieją poważne spory.

Read more

Amsterdam: aresztowania po atakach na kibiców z Izraela

10 osób przebywa w areszcie, a 62 zostały zatrzymane po atakach na izraelskich kibiców, którzy przyjechali na mecz Ajaxu z Maccabi Tel Awiw w Amsterdamie. Poinformowała o tym holenderska policja. W incydencie rannych zostało co najmniej 5 osób, które przebywają obecnie w miejscowych szpitalach.  „To bardzo mroczny moment dla naszego miasta i jestem tym głęboko zawstydzona” – powiedziała burmistrz Amsterdamu Femke Halsema. Jak przekazała na konferencji prasowej, napastnicy na skuterach szukali izraelskich kibiców, a następnie atakowali ich w duchu akcji „hit and run”, czyli „uderz i uciekaj”. Femke Halsema dodała, że atak przeprowadzony przez „antysemickich przestępców” przywodzi na myśl pogromy ludności żydowskiej, które miały miejsce w historii Holandii oraz niektórych krajów Europy. „To, co się wydarzyło ostatniej nocy było karygodne” – dodała burmistrz. Szef amsterdamskiej policji Peter Holla poinformował, że napastnicy byli marokańskiego pochodzenia. Jak dodał, policja nie ma żadnych informacji dotyczących ewentualnych porwań lub zaginięć izraelskich kibiców, ale „zbada wszystkie doniesienia” w tej sprawie. Jak dodał, kibice Maccabi Tel Awiw dzień przed meczem zaatakowali taksówkę i podpalili palestyńską flagę.  Ataki potępił premier Izraela Benjamin Netanjahu. W oświadczeniu poinformował o wysłaniu dwóch samolotów, które mają zabrać jego rodaków do kraju.

Read more

Niemcy: koniec rządu Scholza możliwy w ciągu tygodnia

Coraz głośniejsza polityczna burza w Niemczech. Kanclerz Olaf Scholz wyrzucił z rządu liberałów i zaproponował opozycji współpracę na rzecz budżetu oraz głosowanie wotum zaufania dla swojego rządu w styczniu. Chadecy odrzucili tę ofertę i chcą dymisji rządu w ciągu tygodnia. Nadzieje kanclerza rozwiał Friedrich Merz. Lider opozycyjnych chadeków uzna, że Niemiec nie stać na stratę czasu. “Nie możemy sobie pozwolić, żeby przez kilka miesięcy mieć rząd bez poparcia większości, bo kolejne miesiące i tak trzeba poświęcić na kampanię wyborczą, a jeszcze następne na budowanie nowej koalicji. Musimy przyspieszyć” – podkreślił szef CDU. Uznał, że głosowanie wotum zaufania dla rządu Olafa Scholza, które zamieni się zapewne w wotum nieufności, powinno odbyć się jeszcze w tym tygodniu, najpóźniej na początku przyszłego. Dzisiaj wyznaczeni zostaną nowi ministrowie mniejszościowego rządu, którzy zastąpią ustępujących liberałów. Zaskakująco jeden z nich Volker Wissing obwieścił, że odchodzi z FDP, pozostają ministrem cyfryzacji i transportu. Pozostałych troje liberałów pożegna się z urzędem. Za ich szefa ministrem finansów zostanie bliski doradca Olafa Scholza. Kanclerz w południe spotka się jeszcze z liderem opozycji, żeby spróbować przekonać go do przesunięcia głosowania wotum na styczeń.

Read more

Włoskie media: wybór D. Trumpa może wzmocnić pozycję międzynarodową Włoch

Włoskie media sugerują, że zwycięstwo Donalda Trumpa w amerykańskich wyborach prezydenckich może wzmocnić pozycję międzynarodową Włoch i premier Giorgii Meloni. Wskazują na bliskie stosunki łączące włoską premier z Elonem Muskiem. Włoskie media, w tym czołowy dziennik “Corriere della Sera” i wielu komentatorów politycznych, wskazują, że Donalda Trumpa i Giorgię Meloni łączą poglądy konserwatywne, co czyni z Włoch naturalny pomost między nową amerykańską administracją a Unią Europejską. Główny doradca premier Meloni do spraw zagranicznych Giovanbattista Fazzolari powiedział, że w obliczu porażki wizji Unii Europejskiej forsowanej przez Niemcy i Francję, jest to wysoce prawdopodobne. Wczoraj premier Meloni poinformowała, że odbyła rozmowę telefoniczną z Elonem Muskiem. Komentatorzy przypominają o ich serdecznym wrześniowym spotkaniu w Nowym Jorku. Wskazują, że główny sponsor Donalda Trumpa może być cennym sojusznikiem Giorgii Meloni w Waszyngtonie.

Read more

Szczyt w Budapeszcie: pomoc dla Ukrainy i europejska polityka bezpieczeństwa

W Budapeszcie liderzy europejskich państw rozmawiali o Ukrainie i europejskiej polityce bezpieczeństwa w kontekście amerykańskich wyborów. Dobiega końca kolejny szczyt Europejskiej Wspólnoty Politycznej.  Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełeński mówił do uczestników, że obecnie pokój w jego kraju jest możliwy do osiągnięcia poprzez siłę. Ukraina może ją budować jedynie z pomocą zachodnich partnerów. W Budapeszcie podziękował krajom, które umożliwiają korzystanie Ukraińcom z pieniędzy rosyjskich.  “Mówiąc uczciwie: to są pieniądze Ukrainy. To na Ukrainie rosyjskie siły zbrojne zniszczyły setki miast i wiosek. Miliony naszych ludzi straciło swoje domy. To wymaga funduszy”- powiedział ukraiński prezydent. “Europa wymaga nowego, bardziej samodzielnego podejścia do polityki bezpieczeństwa, bo niepewna jest postawa nowej amerykańskiej administracji- mówił prezydent Francji Emmanuel Macron. “Wśród nas, Europejczyków, nastąpiło strategiczne przebudzenie i musimy je zaakceptować. Nie możemy wiecznie delegować naszego bezpieczeństwa Amerykanom.”- dodał.  Podczas popołudniowej sesji politycy rozmawiali w mniejszych grupach. Premier Donald Tusk spotkał się z brytyjskim szefem rządu Keirem Starmerem.  Jutro przed nieformalnym spotkaniem Rady Europejskiej będzie rozmawiał w cztery oczy z prezydentem Francji.

Read more

Hiszpania przekaże 10 mld euro na pomoc powodzianom

Hiszpania przekaże ponad 10 miliardów euro na pomoc powodzianom. W zeszłym tygodniu sztorm uderzył we wschodnią część kraju i wywołał gwałtowne powodzie, w których zginęło 218 osób. Rząd w Madrycie chce przekazać władzom lokalnym pieniądze na odbudowę zniszczonych regionów. Wsparcie mają otrzymać rodziny osób, które zginęły w powodzi, i tych, które straciły domy. Pakiet rozwiązań, przedstawiony przez premiera Pedro Sancheza, mówi też o pomocy dla małych i średnich przedsiębiorstw z zalanych terenów. Przewidziano dla nich ulgi podatkowe oraz trzymiesięczne odroczenie spłaty kredytów hipotecznych i pożyczek. Na terenach powodziowych służby naprawiają uszkodzoną infrastrukturę, rozdają pomoc i szukają ciał. Do pomocy rząd w Madrycie wysłał prawie 15 000 żołnierzy, policjantów i strażników cywilnych. W mieście Paiporta, które najbardziej ucierpiało, wiele ulic jest nadal jest niedostępnych, a mieszkańcy mają problemy z uzyskaniem sygnału telefonicznego. Wielu ocalałych jest wściekłych na rząd za to, że nie ostrzeżono ludności na czas. W niedzielę mieszkańcy Paiporta obrzucili błotem króla Filipa VI, królową Letizię i premiera Pedro Sancheza, którzy odwiedzali zalane tereny.

Read more

Węgry dostały kolejne wezwanie do zapłaty unijnej kary

Komisja Europejska wysłała Węgrom już drugie wezwanie do zapłaty kary nałożonej na ten kraj. Chodzi o wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie przepisów azylowych. Tym razem Bruksela dała rządowi Viktora Orbána czas do dziewiętnastego listopada na zapłacenie dziewięćdziesięciu trzech milionów euro. Wcześniej w ramach wyroku węgierskie władze otrzymały podobny dokument opiewający na kwotę dwustu milionów euro. Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nakazuje rządowi w Budapeszcie dostosowanie do standardów europejskich tutejszego prawa azylowego. Nałożył na Węgry dwieście milionów jednorazowej kary plus milion euro za każdy dzień, w którym przepisy nie będą dostosowane. Cała kwota prawdopodobnie zostanie ściągnięta z funduszy unijnego budżetu należnego Węgrom. Od samego początku zarówno premier Orbán jak i jego ministrowie zapowiadali, że Węgry nie zapłacą grzywny ani nie zmienią przepisów. Zdaniem Budapesztu Bruksela chce narzucić przyjmowanie migrantów. Wyrok nakazuje jednak jedynie przeprowadzanie procedury azylowej zgodnie z unijnymi normami.

Read more

Mołdawia: Maia Sandu wygrywa ponownie wybory prezydenckie

Maia Sandu wygrywa ponownie wybory prezydenckie w Mołdawii. Przeliczone zostały wszystkie głosy. Podobnie jak w niedawno przeprowadzonym referendum europejskim o wyniku wyborów zdecydowała mołdawska diaspora. W samej Mołdawii wygrał przeciwnik obecnej prezydent – Alexandr Stoianoglo. W kraju dostał nieco ponad pięćdziesiąt jeden procent. Do czasu wpływania danych z zagranicy mógł czuć się zwycięzcą. Jednak poza Mołdawią głosowało ponad 310 tysięcy osób. Zdecydowana większość na prozachodnią Maię Sandu – ponad 82 procent. “Mołdawio, dziś jesteś zwycięzcą” – tak Maia Sandu podziękowała swoim wyborcom w kraju i za granicą. “Razem pokazaliśmy siłę naszej jedności, demokracji i zaangażowania na rzecz godnej przyszłości. Bądźcie dumni – jesteście wolnością, nadzieją i odpornością. Jestem dumna, że mogę służyć wam wszystkim” – napisała w mediach społecznościowych. Zwycięstwa w wyborach prezydent Mołdawii pogratulowali przywódcy z całej Europy. Prezydent Andrzej Duda napisał w mediach społecznościowych, że zwycięstwo Mai Sandu jest jasnym znakiem, że miejsce Mołdawii jest w demokratycznej i zjednoczonej Europie. „I żadne siły zewnętrzne tego nie zmienią” – dodał. Premier Donald Tusk napisał w mediach społecznościowych, że Maia Sandu pokonała “faworyta Rosji mimo agresywnej i masywnej ingerencji Rosji w mołdawskie wybory prezydenckie”. “Miejmy nadzieję, że ten trend utrzyma się przez najbliższe dni i miesiące także w innych krajach” – dodał szef polskiego rządu. Polscy politycy nawiązali w ten sposób do zarzutów dotyczących rosyjskiej ingerencji w mołdawskie wybory. Zarówno w czasie kampanii, jak i w czasie głosowania władze informowały o wielu nielegalnych działaniach – mniej lub bardziej otwarcie prorosyjskich. Zwycięstwa pogratulowała Mai Sandu również przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen. “Potrzeba wyjątkowej siły, aby pokonać wyzwania, przed którymi stanęłaś w tych wyborach. Cieszę się, że mogę kontynuować współpracę z tobą na rzecz europejskiej przyszłości dla Mołdawii i jej mieszkańców” – napisała szefowa KE na portalu X. Frekwencja w drugiej turze wyniosła ponad pięćdziesiąt cztery procent. Zarówno w czasie kampanii, jak i w czasie głosowania władze informowały o wielu nielegalnych działaniach – mniej lub bardziej otwarcie prorosyjskich. Przewaga Mai Sandu nad rywalem wyniosła ponad 10 punktów procentowych.

Read more

Chicago – American Airlines: od przyszłego lata bezpośrednie loty O’Hare-Neapol

Mieszkańcy z okolic Chicago, którzy latem przyszłego roku będą chcieli wybrać się na wycieczkę do Europy, zostaną przywitani kolejną opcją lotów bezpośrednich dostępną z międzynarodowego lotniska O’Hare. Jak podaje American Airlines, loty Chicago-O’Hare do Neapolu we Włoszech rozpoczną się latem 2025 roku, a pierwszy codzienny lot rozpocznie się 6 maja. Trasa ta będzie pierwszym lotem bezpośrednim do Neapolu oferowanym z O’Hare, choć inne loty do Włoch są oferowane zarówno przez American Airlines, jak i United Airlines. American Airlines oferuje również sezonowe loty bezpośrednie do Rzymu-Fiumicino i Wenecji, podczas gdy United Airlines oferuje sezonowe loty bez międzylądowania do Mediolanu-Malpensy i Rzymu-Fiumicino. Trasa do Neapolu stawia również lotnisko O’Hare w elitarnym towarzystwie w całym kraju, będąc jednym z kilku amerykańskich lotnisk oferujących loty bez międzylądowania do tego włoskiego miasta. Przed uruchomieniem trasy z O’Hare do Neapolu, obecnie istnieją tylko trzy amerykańskie lotniska oferujące loty bez międzylądowania do Neapolu, a kolejne duże lotnisko doda loty sezonowe w maju przyszłego roku. Linie American Airlines oferują obecnie sezonowe połączenia bezpośrednie z Filadelfii, a United Airlines obsługują tę trasę sezonowo z Newark.

Read more