Odbudowa powojenna Ukrainy – przy której jednym z głównych partnerów ma być Polska, relacje dwustronne – w tym historia oraz sojusze – ze szczególnym uwzględnieniem euroatlantyckich aspiracji Kijowa – to główne tematy rozmów prezydentów Andrzeja Dudy i Wołodymyra Zełenskiego. Przywódcy Polski i Ukrainy spotkali się w Pałacu Prezydenckim, gdzie rozmowy odbyły także pierwsze damy i delegacje obu krajów.
Ukraiński prezydent podziękował Polsce za wsparcie, jakie jego kraj otrzymał od Polski, nazwał nasz kraj przyjacielem, osobiście podziękował też polskiej parze prezydenckiej.
“Pragnę podziękować państwu za ten zaszczyt, jakim jest dla mnie i dla małżonki przybycie do państwa. Pragnę podziękować wszystkim: panu prezydentowi, polskiemu rządowi, polskiemu parlamentowi i wszystkim Polakom za tę drogę, którą przeszliśmy razem. Jest to dla nas wielkie wyzwanie i wasze wsparcie bardzo, bardzo cenimy” – dodawał.
Prezydent Ukrainy podziękował również polskim dziennikarzom za to – jak mówił – że są zjednoczeni w pomocy Ukrainie z polskimi władzami. Jego zdaniem to duża pomoc. “W wielu krajach i nie tylko w Europie dziennikarze i władze mają różne podejścia do pomocy Ukrainie i to szkodzi tej pomocy. A od tego zależy, czy Ukraina szybciej zwycięży” – wskazywał Wołodymyr Zełenski.
Podziękował też Polakom za przyjęcie w swoich domach Ukraińców uciekających przed wojną. “Miliony Ukraińców czują się tutaj nie jak w gościach, ale jak we własnym domu” – podkreślał. Jak przypomniał, od samego początku wojny Polacy otwierali drzwi dla Ukraińców.
“Nie było żadnych granic. I jestem pewny, że to był początek tego czasu, gdy pomiędzy Polską i Ukrainą nie będzie granic, i do tego dążymy. Nie będzie granic politycznych, gospodarczych i tych najważniejszych – historycznych. I zrobimy w tym celu wszystko dla naszych narodów, ale do tego potrzeba zwycięstwa” – stwierdził.
Także Andrzej Duda wyrażał nadzieję, że po wyparciu rosyjskich wojsk z Ukrainy nastąpi pełne otwarcie na współpracę Polski i Ukrainy. “Chcemy, żeby Polacy i Ukraińcy tej granicy nie odczuwali, która jest pomiędzy naszymi krajami, by nie była ona żadną przeszkodą w przemieszczaniu się, szukaniu pracy, możliwości rozwojowych, edukacji, nauce, zwykłym życiu. Chcemy, żebyśmy mieli dobrze współpracujące ze sobą kraje” – podkreślił.
Andrzej Duda omówił z Wołodymyrem Zełenskim także trudne elementy przeszłości. Zaznaczył, że dla budowania braterstwa pomiędzy narodami ważne jest zachowanie pamięci o tych, którzy zginęli. “Nie ma między nami tematów tabu, te ważne kwestie także omawialiśmy – historyczne, które są raną w wielu rodzinach. Jestem przekonany, że będziemy z panem prezydentem realizowali spokojną, konsekwentną, dobrą politykę budowania więzi pomiędzy naszymi narodami, także w oparciu o politykę pamięci” – dodał.
Prezydenci rozmawiali też o kwestiach bezpieczeństwa – solidarności zachodu wobec Ukrainy walczącej z Rosją, dostawach broni. Andrzej Duda zadeklarował, że Polska jest gotowa przekazać Ukrainie kolejne MiGi-29. Prezydent relacjonował, że w ciągu ostatnich miesięcy Kijów otrzymał cztery MiG-i, kolejne cztery są w trakcie przekazywania, a Polska jest gotowa dać kolejnych sześć – te są obecnie w przygotowaniu.
Andrzej Duda przypomniał, że nasz kraj dysponuje jeszcze MiGami, które przeszły modernizację, są dostosowane do standardów NATO i biorą udział w NATO Air Policing. W tym kontekście zaznaczył, że maszyny, które są wykorzystywane przy NATO Air Policing, będą Polsce jeszcze potrzebne, ale gdy zostaną zastąpione przez nowe samoloty m.in. z Korei Południowej czy USA, to wtedy będą mogły być przekazane Ukrainie – jeśli ta będzie ich potrzebować. “W zakresie przekazania tych, które wykonują misje Air Policing, będzie wymagana zgoda sojuszników – przede wszystkim USA, bo po modernizacji mają one wyposażenie, które pochodzi ze Stanów Zjednoczonych i które przez amerykańskie firmy zostało wyprodukowane, a służy łączności NATO-wskiej. W związku z tym pewne formalności będą musiały być spełnione” – wyjaśnił Andrzej Duda.
Przypomniał, że Polska przekazała Kijowowi także ponad 300 czołgów, armatohaubice Krab i rakiety Piorun. Zapowiedział, że nasz kraj dalej będzie udzielał pomocy. “Żeby pomóc obrońcom Ukrainy, żeby obronić kraj, zatrzymać rosyjską agresję” – podkreślił.
Z kolei prezydent Wołodymyr Zełenski dodał, że im więcej uzbrojenia otrzymuje Ukraina, tym lepiej ona może się bronić. Podziękował za wsparcie militarne i podkreślił, że dzięki Polsce ukraińska armia powstrzymuje Rosjan i jej armię uznawaną za drugą armię świata.
“Samotna walka z tym złem byłaby dla nas bardzo trudna. Jestem wdzięczny, że na tej drodze jesteście z nami. Dziękuję nie tylko za wsparcie naszych sił zbrojnych” – zaznaczył.
Wołodymyr Zełenski zaznaczył, że jego kraj cechuje bezkompromisowość. “Ukraina to kraj ciepły, przyjazny kraj, ale w czasie tej wojny – także bezkompromisowy. Bezkompromisowy w tym sensie, że nie oddamy naszej ziemi, wolności, ani naszych dzieci – żadnego dziecka porwanego przez okupantów i wywiezionego do Rosji. I nie oddamy niepodległości. Tak samo bezkompromisowi jesteśmy w przyjaźni. Polska jest dla nas prawdziwym przyjacielem – nie tylko partnerem, ale przyjacielem na wieki” – stwierdził.
Andrzej Duda powiedział, że Polska na każdym forum europejskim i światowym mobilizuje sojuszników do wsparcia Ukrainy. Podkreślił, że to wsparcie przyczyni się do zwycięstwa Ukrainy w wojnie. “Wierzę, że dzięki wsparciu Ukraina zwycięży, a tym samym będzie to oznaczało, że zwyciężyła sprawiedliwość, że napastnik został odparty” – zaznaczył.
Wyraził nadzieję, że przy wsparciu Polski i wspólnoty państw zachodnich i ludzi dobrej woli Ukraina odbuduje się piękniejsza, i bardziej zasobna, nowoczesna i zmodernizowana niż przed rosyjską agresją. “Która będzie mogła zapewnić wspaniałe perspektywy rozwoju swoim mieszkańcom, jak również współpracy gospodarczej – także nam” – powiedział prezydent.
Z kolei ukraiński przywódca podkreślił, że chciałby, aby polski biznes był zaangażowany w odbudowę kraju po wojnie. Jak poinformował – jego życzeniem jest, by Polska była jednym z głównym partnerów Kijowa w tym procesie. “To maksymalnie zbliży nasze biznesy, nasze narody. Jest dla nas bardzo ważne, aby Polska była jednym z głównych partnerów w odbudowie Ukrainy. Powinno to stanowić to nie tylko pomoc dla Ukrainy, ale także być korzystne. Chcemy bardzo, aby polski biznes był, wśród innych partnerów, jednym z liderów na naszym rynku. Zapraszamy” – powiedział.
Prezydent Andrzej Duda wyraził ponadto nadzieję, że Ukraina będzie w przyszłości członkiem Unii Europejskiej oraz NATO – w czym wspiera ją Polska – i utrzymany zostanie zachodni kierunek aktywności gospodarczej naszego wschodniego sąsiada. Jak zauważył, nasz kraj ma duże obroty handlowe ze wschodnim sąsiadem, będąc jej największym partnerem gospodarczym. “Jestem przekonany, że ten trend utrzyma się w przyszłości, że Ukraina będzie działała z zachodem jako część wspólnoty zachodu, Unii Europejskiej” – stwierdził.
Wołodymyr Zełenski podziękował Polsce za bycie adwokatem Ukrainy, która jest krajem kandydującym do Unii. Podziękował prezydentowi Dudzie i jego współpracownikom za działania, by Kijów otrzymał ten status.
Polski przywódca podkreślił z kolei, że nasz kraj działa na forum NATO w sprawie Ukrainy. “Staramy się uzyskać dla Ukrainy na przyszły szczyt NATO w Wilnie, latem tego roku, dodatkowe gwarancje bezpieczeństwa, które będą wzmacniały potencjał militarny Ukrainy i poczucie bezpieczeństwa społeczeństwa ukraińskiego i które będą także istotnym wzmocnieniem morale obrońców Ukrainy” – poinformował.
Przed rozmowami delegacji obu krajów doszło do spotkania obu prezydentów sam na sam oraz z małżonkami. Prezydent Ukrainy został także odznaczony Orderem Orła Białego – jak stwierdzono – w uznaniu zasług w pogłębianiu stosunków między Polską a Ukrainą, działalność na rzecz bezpieczeństwa i niezłomność w obronie praw człowieka. Ukraiński prezydent – dziękując za Order – powiedział, że odbiera go jako wyróżnienie dla całego swojego narodu i żołnierzy. Z kolei prezydent Andrzej Duda, zwracając się do Wołodymyra Zełenskiego, powiedział: “nie ma wątpliwości, że jesteś wyjątkowy”.
“Trudno ukryć łzy wzruszenia, obserwując twoją służbę wobec ojczyzny. Nie porzuciłeś ani Ukrainy, ani swoich rodaków. Jesteś wzorem przywódcy państwa i narodu” – mówił polski prezydent.
Po spotkaniu z prezydentem Wołodymyr Zełenski wraz z premierem Mateuszem Morawieckim oddali hołd ofiarom katastrofy smoleńskiej oraz prezydentowi Lechowi Kaczyńskiemu. Ukraiński przywódca złożył też kwiaty przy Grobie Nieznanego Żołnierza. Następnie Wołodymyr Zełenski i Mateusz Morawiecki spotkali się – w agendzie spotkania były m.in. kwestie dotyczące obronności, gospodarki czy rolnictwa.
Dziś jeszcze prezydenci Polski i Ukrainy wezmą udział w forum gospodarczym. Andrzej Duda i Wołodymyr Zełenski o 18.00 mają wygłosić przemówienia na Zamku Królewskim. Odrębne programy mają pierwsze damy.
