W Warszawie i innych miastach Polacy obchodzą 41. rocznicę wprowadzenia stanu wojennego i oddają cześć jego ofiarom.
Podczas wizyty w warszawskim Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL premier Mateusz Morawiecki oddał hołd ofiarom komunizmu, w szczególności tym zamordowanym w czasie trwania stanu wojennego. Premier powiedział, że pełna odpowiedzialność za wprowadzenie stanu wojennego oraz za jego ofiary spada na ówczesny komunistyczny rząd. Przypomniał cierpienia tysięcy Polaków w tamtym okresie. “Stan wojenny to nie tylko dziesiątki tysięcy aresztowanych, internowanych, bitych, poniżanych, ale to także ponad sto osób zamordowanych w latach stanu wojennego, tych, którzy zostali określeni jako ofiary stanu wojennego, ale to także o wiele, wiele więcej ofiar, które zginęły z rąk tak zwanych nieznanych sprawców, których nigdy nie wykryto” – mówił premier.
Mateusz Morawiecki dodał, że stan wojenny przyczynił się także do masowej emigracji Polaków. Z Polski wyjechało wtedy ponad milion osób, a kraj stracił szansę na rozwój gospodarczy.
Szef rządu mówił też, że pokolenie “Solidarności” walczyło o to, aby Polska mogła być wolna i niepodległa. Mateusz Morawiecki podkreślał tam, że prawdziwym zwycięstwem “Solidarności” jest realizacja ideałów tego ruchu. “To taka kontynuacja władzy politycznej, która będzie uwzględniała tamte solidarnościowe postulaty. Wierzę, że po grudzie i nie bez potknięć idziemy tą drogą. Idziemy droga Solidarności. Nasza polityka społeczna ma wypełniać ideały Solidarności. Jest ona bezpośrednią spuścizną tamtego bardzo ważnego czasu” – mówił premier.
Sejm potępił osoby odpowiedzialne za wprowadzenie stanu wojennego oraz oddał hołd jego ofiarom. Odbyło się to przez aklamację. Treść stanowiska Sejmu odczytała marszałek Elżbieta Witek. “Dziś mija 41 lat od wprowadzenia stanu wojennego. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej stanowczo potępia wszystkich tych, którzy odpowiadają za jego wprowadzenie i tych, którzy służyli komunistycznemu reżimowi, zbrodni i kłamstwu. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oddaje hołd wszystkim ofiarom stanu wojennego walczącym o wolność i solidarność”. Pamięć ofiar uczczono minutą ciszy.
Prezes Instytutu Pamięci Narodowej Karol Nawrocki wręczył Krzyże Wolności i Solidarności byłym działaczom opozycji niepodległościowej. Odznaczenie otrzymała między innymi Hanna Melak, żona Andrzeja Melaka, która ukrywała opozycjonistów poszukiwanych listami gończymi. “Ukrywali się przez kilka nocy, szli gdzieś indziej, później wracali. To był okropne czas, bracia męża internowani, strach o życie” – mówiła Hanna Melak.
Uroczystości w Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL zakończył koncert Janusza Radka w hołdzie ofiarom stanu wojennego.
Po raz kolejny w akcję Instytutu Pamięci Narodowej “Zapal Światło Wolności” włączy się prezydent Andrzej Duda. Instytut organizuje od lat kampanię społeczną w związku z kolejnymi rocznicami wprowadzenia stanu wojennego 13 grudnia. Wzorem lat ubiegłych prezydent Andrzej Duda pojawi się wieczorem (19.30) na placu Marszałka Józefa Piłsudskiego przy Krzyżu Papieskim, gdzie symbolicznie zapali światło.
Minister Wojciech Kolarski z Kancelarii Prezydenta powiedział w Informacyjnej Agencji Radiowej, że zapalenie znicza to pokazanie, jak ważna dla współczesnej wolnej Polski jest solidarność. “To jest tragiczna data w historii Polski. Upamiętniamy ten dzień jako wspomnienie ofiar stanu wojennego. prezydent uczci ofiary, które stanęły wówczas w obronie wolności” – powiedział Wojciech Kolarski.
Kampania “Zapal Światło Wolności” nawiązuje do gestu solidarności, jaki wobec Polaków w wigilię Bożego Narodzenia 1981 rok. wykonały tysiące mieszkańców wolnego świata. Na znak jedności z rodakami świecę w oknie Pałacu Apostolskiego w Watykanie zapalił także Jan Paweł II.
Do postawienia w oknach świec wezwał wtedy również prezydent USA Ronald Reagan. W swoim bożonarodzeniowym orędziu do narodu powiedział: “Niech płomień milionów świec w amerykańskich domach będzie świadectwem, że światła wolności nie uda się zgasić”.
Do organizowanej w tym roku akcji IPN można się dołączyć także wirtualnie. Taką świecę można zapalić na stronie swiatlowolnosci.ipn.gov.pl.
41 lat temu, w nocy z 12 na 13 grudnia 1981 roku, komuniści wprowadzili w Polsce stan wojenny. Władzę przejęła Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego z generałem Wojciechem Jaruzelskim na czele. Celem stanu wojennego była likwidacja protestów społecznych oraz wstrzymanie procesów demokratycznych, zainicjowanych w sierpniu 1980 roku. Za oficjalną przyczynę wprowadzenia stanu wojennego podano pogarszającą się sytuację gospodarczą kraju i zagrożenie struktur państwowych.
